Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Árnastofnun - mynd í *Árnarstofnun

Hvað þýðir orðatiltækið að "skipta sköpum"?

Orðatiltækið að skipta sköpum er notað um eitthvað sem er mjög mikilvægt, eitthvað sem valdið getur straumhvörfum. Orðið sköp er hvorugkynsorð, einungis notað í fleirtölu. Það merkir í fyrsta lagi 'örlög' og er skylt sögninni að skapa og nafnorðinu skap 'hugur, hugarfar'. Í heiðni töldu menn að skapanornir, þ.e. örlaganornir, réðu því hvernig þeim vegnaði í lífinu. Sköp hefur í öðru lagi merkinguna 'reglur' eins og fram kemur í orðinu fundarsköp, þ.e. 'reglur sem nota skal til að stýra fundi réttilega'. Þriðja merking orðsins er 'kynfæri'.

Orðasambandið að skipta sköpum er þekkt í fornu máli. Annað velþekkt orðasamband þar sem sköp kemur fyrir er enginn má sköpum renna en með því er átt við að enginn fái ráðið örlögum sínum.

Útgáfudagur

3.10.2002

Spyrjandi

Þorbjörg Kristjánsdóttir

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvað þýðir orðatiltækið að "skipta sköpum"?“ Vísindavefurinn, 3. október 2002. Sótt 29. ágúst 2016. http://visindavefur.is/svar.php?id=2754.

Guðrún Kvaran. (2002, 3. október). Hvað þýðir orðatiltækið að "skipta sköpum"? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=2754

Guðrún Kvaran. „Hvað þýðir orðatiltækið að "skipta sköpum"?“ Vísindavefurinn. 3. okt. 2002. Vefsíða. 29. ágú. 2016. <http://visindavefur.is/svar.php?id=2754>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Kortvörpun

Á landakortum er kúlulögun jarðar komið yfir á flatt kort með kortvörpun. Ekki er hægt að fletja kúlu út án þess að eitthvað aflagist. Svonefnd mercator-vörpun ruddi sér til rúms á 16. öld. Kort gerð með henni sýna nokkuð rétt útlit landa, en gefa mjög rangar hugmyndir um flatarmál. Grænland sýnist t.d. svipað og Afríka sem er í raun um 14 sinnum stærri.