Spurning

Hvers konar gas er í SodaStream-hylkjunum?

Spyrjandi

Sigrún Haraldsdóttir

Svar

Gashylkin sem eru notuð í SodaStream-tækjunum eru fyllt með koltvíoxíði sem einnig er kallað koltvíildi eða koldíoxíð. Koltvíoxíð er gas við staðalaðstæður (eina loftþyngd og 25°C). Þegar koltvíoxíði er hleypt í gegnum vatn gengur það í samband við vatnið á eftirfarandi hátt: \[CO_{2}+H_{2}O\rightleftharpoons H_{2}CO_{3}\] þar sem CO2 er koltvíoxíð, H2O er vatn og H2CO3 er kolsýra. Tilgangurinn með SodaStream-tækjunum er því að kolsýra vatn en kolsýran gefur vatnsdrykkjum frískandi áferð að mati margra. Með því að bæta kolsýru út í vatn lækkar sýrustig (pH) vatns úr hlutlausu (um pH=7) í 3-4 og er því orðið súrt.


Gashylki sem notuð eru með SodaStream-tækjum innihalda koltvíoxíð sem einnig nefnist koltvíildi.
Til þess að geta „skotið“ koltvíoxíðinu út úr gashylkjunum er það geymt undir miklum þrýstingi, um 60 loftþyngdum. Fyrir utan hylkið er mun minni þrýstingur (um ein loftþyngd) og þenst gasið því út þegar það kemur úr hylkinu. Til að þola þennan mikla þrýsting eru gashylkin gerð úr léttum álblöndum eða stáli.

Ráðlagt er að halda gashylkjunum frá hita, svo sem ofnum, eldavélum eða opnum eldi til að forðast það að ventillinn á gashylkinu skjótist af. Aukinn hiti eykur nefnilega hraða koltvíoxíðssameindanna inni í hylkinu sem leiðir til hærri þrýstings. Gashylkin eiga þó að vera útbúin öryggisventli sem hleypir koltvíoxíðinu úr hylkjunum á öruggan hátt ef þrýstingurinn í þeim eykst.

Ekki er ráðlagt að setja aðra drykki en hreint vatn í SodaStream-tæki. Aðrir drykkir freyða yfirleitt óvenjumikið þegar flaskan er skrúfuð úr tækinu. Einnig er mögulegt að rörið sem leiðir kolsýruna í drykkinn stíflist við mikla notkun á „óhreinum“ drykkjum. Ef ætlunin er að bæta bragðefnum út í vatnið, skal það gert eftir að það hefur verið kolsýrt.

Heimildir: Myndir:

Um þessa spurningu

Dagsetning

Útgáfudagur16.11.2011

Tilvísun

Emelía Eiríksdóttir. „Hvers konar gas er í SodaStream-hylkjunum?“. Vísindavefurinn 16.11.2011. http://visindavefur.is/?id=60278. (Skoðað 18.6.2013).

Höfundur

Emelía Eiríksdóttirefnafræðingur og starfsmaður Vísindavefsins



Leit


Vísindadagatalið

John Lubbock
(1834-1913)
( Fyrri Næsti )

Enskur fornleifafræðingur og bankamaður. Skrifaði eitt af mikilvægari ritum um fornleifafræði á 19. öld, undir áhrifum þróunarkenningar Darwins.

Aðalstyrktaraðili

Happdrætti Háskólans