Spurning

Hvað er mannakorn?

Spyrjandi

Sigurbjörn Ástvaldur Friðriksson

Svar

Orðið mannakorn er notað um litla miða með völdum tilvitnunum í Biblíuna. Elst dæmi um notkun orðsins er úr tímaritinu Bjarma frá 1915. Þar stendur:
„Gimsteinar biblíunnar“ eða „Mannakorn“ hefir útgefandinn, hr. Sigurjón Jónsson, afgreiðslum. »Æskunnar«, sent Bjarma til umsagnar. Það eru „730 ritningarstaðir“, prentaðir á pappír, sem límdur er á pappaspjöld. Miðana má svo klippa úr spjaldinu, hvern fyrir sig, og geyma í öskju eða stokki. Miðarnir eru svo notaðir á þann hátt, að dreginn er einn og einn, og síðan er flett upp i biblíunni þeim ritningarstað, sem á honum stendur. Þessir miðar eru algengir erlendis hjá kristnu fólki og hafa orðið mörgum manni til blessunar, þar sem orðinu hefir verið réttilega viðtaka veitt. (bls. 192)
Uppruni þess háttar útgáfu á ritningarstöðum sem hér er lýst mun eiga uppruna sinn í Þýskalandi. Í skeyti til undirritaðrar frá Einari Sigurbjörnssyni, prófessor í guðfræði, stendur að mannakorn muni hafa borist hingað frá Noregi eða Danmörku en uppruni þeirra hafi verið hjá svokölluðum Bræðrasöfnuði í Herrnhut sem Zinsendorf greifi skipulagði. Hann hóf árið 1731 útgáfu á bæklingi sem hann nefndi Die Losungen og hefur komið út árlega síðan. Í Losungen er eitt ritningarvers fyrir hvern dag ársins og kemur nýr bæklingur út árlega. Herrnhútar höfðu töluverð áhrif í Danmörku á 18. öld og nutu forréttinda og stóðu meðal annars fyrir kristniboði til Grænlands (Hans Egede).


Orðið mannakorn er notað um litla miða með völdum tilvitnunum í Biblíuna.

Orðið manna þekkist vel úr Biblíunni um korn sem rigndi af himni samkvæmt Mósebókunum. Á dönsku heitir kornið einnig manna og mannakorn og yfirfærð merking þar er ‛óvænt happ sem einhver verður fyrir’. Sú merking gæti legið að baki íslensku notkuninni á biblíuversunum.

Mynd:

Um þessa spurningu

Dagsetning

Útgáfudagur21.5.2012

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvað er mannakorn?“. Vísindavefurinn 21.5.2012. http://visindavefur.is/?id=62223. (Skoðað 25.5.2013).

Höfundur

Guðrún Kvaranprófessor



Leit


Vísindadagatalið

Kristján Eldjárn
(1916-1982)
( Fyrri Næsti )

Fornleifafræðingur og síðar forseti, skrifaði m.a. bókina Kuml og haugfé 1957 og átti mikinn þátt í að efla áhuga á fornleifafræði hér á landi.
Lesa meira...

Aðalstyrktaraðili

Happdrætti Háskólans