Sólin Sólin Rís 10:35 • sest 15:55 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 15:54 • Sest 06:12 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 04:43 • Síðdegis: 16:58 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 10:56 • Síðdegis: 23:07 í Reykjavík

Hvernig varð Grímsey til?

Sigurður Steinþórsson

Grímsey er gerð úr blágrýtislögum sem halla um 3° til suð-vesturs. Það bendir til þess að hraunin hafi runnið úr gosbelti þar sem nú er Eyjafjarðaráll og síðar varð óvirkt er gosvirknin fluttist til norð-austurs. Eyjan (bergið) er um 1 milljón ára, nefnilega frá ísöld.

Hraunin eru holufyllt, í kabasít-zeólítabeltinu, sem sýnir að allmikið hefur rofist ofan af eynni, enda er yfirborð hennar jökulrákað.

Á milli hraunlaganna er setbergslag, 15-30 m þykkt og fleygað hraunlögum. Efnið er að hluta til móberg. Þetta gæti bent til þess að Grímsey hafi í eina tíð verið landföst, en líklegra er þó að jökulsá við bráðnandi ísjaðar snemma á ísöld hafi myndað setið.

Grímsey er því leif af stærra landi sem jöklar hafa rofið, bæði ofan af henni og í kring.



Heimild: Munnlegar upplýsingar frá Kristjáni Sæmundssyni, Íslenskum orkurannsóknum.

Mynd: Mats: Íslandsmyndasafn © Mats Wibe Lund.

Höfundur

Sigurður Steinþórsson

prófessor emeritus

Útgáfudagur

30.7.2004

Spyrjandi

Brynhildur Heiða, f. 1990

Tilvísun

Sigurður Steinþórsson. „Hvernig varð Grímsey til?“ Vísindavefurinn, 30. júlí 2004. Sótt 27. nóvember 2020. http://visindavefur.is/svar.php?id=4435.

Sigurður Steinþórsson. (2004, 30. júlí). Hvernig varð Grímsey til? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=4435

Sigurður Steinþórsson. „Hvernig varð Grímsey til?“ Vísindavefurinn. 30. júl. 2004. Vefsíða. 27. nóv. 2020. <http://visindavefur.is/svar.php?id=4435>.

Chicago | APA | MLA

Spyrja

Sendu inn spurningu LeiðbeiningarTil baka

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Senda grein til vinar

=

Hvernig varð Grímsey til?
Grímsey er gerð úr blágrýtislögum sem halla um 3° til suð-vesturs. Það bendir til þess að hraunin hafi runnið úr gosbelti þar sem nú er Eyjafjarðaráll og síðar varð óvirkt er gosvirknin fluttist til norð-austurs. Eyjan (bergið) er um 1 milljón ára, nefnilega frá ísöld.

Hraunin eru holufyllt, í kabasít-zeólítabeltinu, sem sýnir að allmikið hefur rofist ofan af eynni, enda er yfirborð hennar jökulrákað.

Á milli hraunlaganna er setbergslag, 15-30 m þykkt og fleygað hraunlögum. Efnið er að hluta til móberg. Þetta gæti bent til þess að Grímsey hafi í eina tíð verið landföst, en líklegra er þó að jökulsá við bráðnandi ísjaðar snemma á ísöld hafi myndað setið.

Grímsey er því leif af stærra landi sem jöklar hafa rofið, bæði ofan af henni og í kring.



Heimild: Munnlegar upplýsingar frá Kristjáni Sæmundssyni, Íslenskum orkurannsóknum.

Mynd: Mats: Íslandsmyndasafn © Mats Wibe Lund....