Sólin Sólin Rís 07:39 • sest 18:54 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 10:32 • Síðdegis: 23:08 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 04:06 • Síðdegis: 17:00 í Reykjavík

Hvað eru margir gullernir eftir í heiminum?

Jón Már Halldórsson

Hér er einnig svar við spurningunni:
Hvað eru gullernir stórir?

Gullörninn (Aquila chrysaetos) er meðal kunnustu stórarna heimsins enda er hann mjög útbreiddur. Heimkynni hans ná yfir stóran hluta Evrasíu en gullernir finnast einnig í Norður-Afríku og í Norður-Ameríku, aðallega í vesturhluta álfunnar, frá Alaska suður til miðhluta Mexíkó. Lítill varpstofn er einnig í Austur-Kanada og stöku pör verpa í austurríkjum Bandaríkjanna.

Gullörninn er meðal stærstu arna í heimi. Líkamslengd hans er á bilinu 70-84 cm og vænghafið á bilinu 185-220 cm. Kvenfuglinn vegur á bilinu 4-6 kg en karlinn er talsvert minni eða 3-4,5 kg.



Gullörn á hreiðri.

Fjölmargar hættur steðja að gullerninum. Má þar nefna búsvæðaröskun, ofveiði á veiðidýrum hans og ýmiskonar truflun, en gullernir eru afar viðkvæmir fyrir truflun á varptíma og hætta er á að þeir yfirgefi hreiður sitt.

Gullörninn var fyrst friðaður í Bandaríkjunum með verndarlögum frá árinu 1962. Þá hafði verið gengið nærri stofninum, aðallega vegna þess að bændur kenndu erninum um stórfellt lambadráp. Talið var að áður en gripið var til þessara verndaraðgerða hafi rúmlega tuttugu þúsund ernir verið skotnir.

Fuglafræðingar telja að gullörninn sé ekki í útrýmingarhættu, enda hefur stofninn verið í lítilsháttar sókn á nokkrum svæðum. Heildarstofnstærð hans á heimsvísu er nú talin vera um 250 þúsund einstaklingar. Evrópski varpstofninn er talinn vera um 8.400 pör en langflestir gullernir eiga að öllum líkindum heimkynni í Mið-Asíu.

Heimild og mynd:

Höfundur

Jón Már Halldórsson

líffræðingur

Útgáfudagur

4.8.2005

Spyrjandi

Jóhann Sigurður

Tilvísun

Jón Már Halldórsson. „Hvað eru margir gullernir eftir í heiminum? “ Vísindavefurinn, 4. ágúst 2005. Sótt 2. október 2022. http://visindavefur.is/svar.php?id=5175.

Jón Már Halldórsson. (2005, 4. ágúst). Hvað eru margir gullernir eftir í heiminum? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=5175

Jón Már Halldórsson. „Hvað eru margir gullernir eftir í heiminum? “ Vísindavefurinn. 4. ágú. 2005. Vefsíða. 2. okt. 2022. <http://visindavefur.is/svar.php?id=5175>.

Chicago | APA | MLA

Spyrja

Sendu inn spurningu LeiðbeiningarTil baka

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Senda grein til vinar

=

Hvað eru margir gullernir eftir í heiminum?
Hér er einnig svar við spurningunni:

Hvað eru gullernir stórir?

Gullörninn (Aquila chrysaetos) er meðal kunnustu stórarna heimsins enda er hann mjög útbreiddur. Heimkynni hans ná yfir stóran hluta Evrasíu en gullernir finnast einnig í Norður-Afríku og í Norður-Ameríku, aðallega í vesturhluta álfunnar, frá Alaska suður til miðhluta Mexíkó. Lítill varpstofn er einnig í Austur-Kanada og stöku pör verpa í austurríkjum Bandaríkjanna.

Gullörninn er meðal stærstu arna í heimi. Líkamslengd hans er á bilinu 70-84 cm og vænghafið á bilinu 185-220 cm. Kvenfuglinn vegur á bilinu 4-6 kg en karlinn er talsvert minni eða 3-4,5 kg.



Gullörn á hreiðri.

Fjölmargar hættur steðja að gullerninum. Má þar nefna búsvæðaröskun, ofveiði á veiðidýrum hans og ýmiskonar truflun, en gullernir eru afar viðkvæmir fyrir truflun á varptíma og hætta er á að þeir yfirgefi hreiður sitt.

Gullörninn var fyrst friðaður í Bandaríkjunum með verndarlögum frá árinu 1962. Þá hafði verið gengið nærri stofninum, aðallega vegna þess að bændur kenndu erninum um stórfellt lambadráp. Talið var að áður en gripið var til þessara verndaraðgerða hafi rúmlega tuttugu þúsund ernir verið skotnir.

Fuglafræðingar telja að gullörninn sé ekki í útrýmingarhættu, enda hefur stofninn verið í lítilsháttar sókn á nokkrum svæðum. Heildarstofnstærð hans á heimsvísu er nú talin vera um 250 þúsund einstaklingar. Evrópski varpstofninn er talinn vera um 8.400 pör en langflestir gullernir eiga að öllum líkindum heimkynni í Mið-Asíu.

Heimild og mynd:...