Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Geturðu sagt mér eitthvað um Andorra?

Andorra er smáríki sem liggur á milli Frakklands og Spánar. Höfuðborg þess er Andorra la Vella. Landið er aðeins 468 km2 að flatarmáli, meira en 200 sinnum minna en Ísland. Andorra er fjalllent, enda er landið í miðjum Pýreneafjöllunum. Vetur eru snjóþungir, en sumur eru yfirleitt mild.

Íbúar Andorra eru um 70.550 (miðað við tölur frá júlí 2005). Þar af eru 43% Spánverjar, 33% Andorramenn, 11% Portúgalar, 7% Frakkar og 6% af öðrum þjóðernum. Katalónska er opinbert tungumál en önnur tungumál, aðallega spænska, franska og portúgalska, eru einnig töluð. Langflestir íbúanna eru rómversk-kaþólskrar trúar, en fræðast má meira um trúna í svarinu Hvað aðgreinir kaþólska trú frá lúterskri? eftir Hauk Má Helgason.


Fáni Andorra. Á skjaldarmerkinu standa orðin 'virtus unita fortior' sem í lauslegri þýðingu merkja 'dyggðin er meiri ef hún er sameinuð'.

Frá árinu 1278 var Andorra undir sameiginlegri stjórn franskra og spænskra leiðtoga. Árið 1993 breyttist stjórnskipanin; Andorra fékk sérstaka stjórnarskrá og varð að þingbundnu lýðræðisríki. Landið hefur samt enn tvo prinsa, forseta Frakklands og biskupinn af Seo de Urgel á Spáni, þótt pólitískt vald þeirra í landinu sé takmarkað.

Lengi vel var Andorra mjög einangrað og hafði svo til engin samskipti við önnur ríki, að undanskyldum nágrannaríkjunum Frakklandi og Spáni. Nú er landið aftur á móti orðið vinsæll ferðamannastaður og tekjur af ferðamennsku nema um 80% af vergri landsframleiðslu. Lesendur geta kynnt sér hvað átt er við með vergri landsframleiðslu í svari Gylfa Magnússonar við spurningunni Hvað er átt við þegar talað er um vergar þjóðartekjur? Vegna hagstæðra skattalaga er Andorra líka orðin að hálfgerðri skattaparadís fyrir auðmenn.

Heimildir og mynd

  • Andorra. World Fact Book
  • Andorra. Wikipedia, frjálsa alfræðiorðabókin.
  • Myndin er af Andorra. Wikipedia, frjálsa alfræðiorðabókin.


Þetta svar er eftir nemendur í Háskóla unga fólksins, námskeiðum á vegum HÍ fyrir 12-16 ára ungmenni í júnímánuði 2005.

Útgáfudagur

8.9.2005

Spyrjandi

Elías Jónsson, f. 1991

Höfundar

nemandi í Kópavogsskóla

nemandi í Háskóla unga fólksins

Tilvísun

Eva Hrund Hlynsdóttir og Katrín Arndís Blomsterberg Magneudóttir. „Geturðu sagt mér eitthvað um Andorra?“ Vísindavefurinn, 8. september 2005. Sótt 18. júlí 2018. http://visindavefur.is/svar.php?id=5250.

Eva Hrund Hlynsdóttir og Katrín Arndís Blomsterberg Magneudóttir. (2005, 8. september). Geturðu sagt mér eitthvað um Andorra? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=5250

Eva Hrund Hlynsdóttir og Katrín Arndís Blomsterberg Magneudóttir. „Geturðu sagt mér eitthvað um Andorra?“ Vísindavefurinn. 8. sep. 2005. Vefsíða. 18. júl. 2018. <http://visindavefur.is/svar.php?id=5250>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Súkkulaði

Súkkulaði er gert úr kakóbaunum sem vaxa í fræpokum á kakótrénu. Evrópubúar kynntust súkkulaði fyrst hjá frumbyggjum Mið-Ameríku sem höfðu þekkt það í þúsundir ára og neyttu þess í formi súkkulaðidrykkjar. Um miðja 19. öld tóku menn upp á því að vinna kakósmjör úr kakóbaunum og þá var fyrst hægt að framleiða súkkulaði á föstu formi eins og við þekkjum það í dag.