Sólin Sólin Rís 04:48 • sest 22:17 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 23:10 • Sest 06:39 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 07:30 • Síðdegis: 19:49 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 01:30 • Síðdegis: 13:35 í Reykjavík
Árnastofnun - mynd í *Árnarstofnun

Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'?

Guðrún Kvaran

Orðið bura var notað um kvenúlpu með standkraga sem krækt var að framan. Nú til dags er orðið frekar haft um lélega úlpu, oft frekar fyrirferðarmikla, eða olíukápu.

"Áttu börn og burur" kemur að minnsta kosti fyrir í munnmælasögum frá 17. öld. Lengri gerðin: "Áttu börn og buru, grófu rætur og muru" þekkist vel frá 19. öld en hún var oft notuð sem eins konar eftirmáli við niðurlag sagna, svipað og: "Köttur úti í mýri, setti upp á sér stýri, úti er ævintýri."

Eins var sagt: "Áttu börn og buru, grófu rætur og muru. Smjörið rann og roðið brann og sagan upp á hvern mann sem hlýða kann, köttur úti í mýri..." og svo framvegis.

Bura höfðar þá til þess að þau sem talað er um eða vísað er til hafi átt eitthvað til að fara í.

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Útgáfudagur

28.11.2006

Spyrjandi

Lára Björk

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'?“ Vísindavefurinn, 28. nóvember 2006. Sótt 5. ágúst 2020. http://visindavefur.is/svar.php?id=6408.

Guðrún Kvaran. (2006, 28. nóvember). Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=6408

Guðrún Kvaran. „Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'?“ Vísindavefurinn. 28. nóv. 2006. Vefsíða. 5. ágú. 2020. <http://visindavefur.is/svar.php?id=6408>.

Chicago | APA | MLA

Spyrja

Sendu inn spurningu LeiðbeiningarTil baka

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Senda grein til vinar

=

Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'?
Orðið bura var notað um kvenúlpu með standkraga sem krækt var að framan. Nú til dags er orðið frekar haft um lélega úlpu, oft frekar fyrirferðarmikla, eða olíukápu.

"Áttu börn og burur" kemur að minnsta kosti fyrir í munnmælasögum frá 17. öld. Lengri gerðin: "Áttu börn og buru, grófu rætur og muru" þekkist vel frá 19. öld en hún var oft notuð sem eins konar eftirmáli við niðurlag sagna, svipað og: "Köttur úti í mýri, setti upp á sér stýri, úti er ævintýri."

Eins var sagt: "Áttu börn og buru, grófu rætur og muru. Smjörið rann og roðið brann og sagan upp á hvern mann sem hlýða kann, köttur úti í mýri..." og svo framvegis.

Bura höfðar þá til þess að þau sem talað er um eða vísað er til hafi átt eitthvað til að fara í.

...