Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Árnastofnun - mynd í *Árnarstofnun

Hvaðan er orðið gáll komið í sambandinu „þegar sá gállinn er á henni“?

Orðið gáll er notað um skaplyndi almennt en einnig um ofsakæti. Í föstum samböndum er gáll yfirleitt haft með greini, til dæmis „það er góði gállinn á honum núna“, það er ‛hann er í góðu skapi’. Þegar (eða ef ...) sá gállinn er á einhverjum merkir ‛þegar einhver er í því skapi’, til dæmis „Hann er óútreiknanlegur ef sá gállinn er á honum“, það er ‛ef skapið er þannig þá stundina’.

Orðið gáll er notað um skaplyndi almennt, til dæmis er sagt: „Það er góði gállinn á honum núna,“ ef viðkomandi er í góðu skapi.

Í Íslenskri orðsifjabók Ásgeirs Blöndals Magnússonar (1989:226) er gáll tengt kvenkynsorðinu ‛aðgát, aðgæsla’ (samanber þegar sú gáin er á einhverjum í sömu merkingu) og sögninni ‛gæta eða huga að’.

Mynd:

Útgáfudagur

13.8.2013

Spyrjandi

Anna Þóra Pétursdóttir

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvaðan er orðið gáll komið í sambandinu „þegar sá gállinn er á henni“?“ Vísindavefurinn, 13. ágúst 2013. Sótt 16. ágúst 2017. http://visindavefur.is/svar.php?id=65123.

Guðrún Kvaran. (2013, 13. ágúst). Hvaðan er orðið gáll komið í sambandinu „þegar sá gállinn er á henni“? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=65123

Guðrún Kvaran. „Hvaðan er orðið gáll komið í sambandinu „þegar sá gállinn er á henni“?“ Vísindavefurinn. 13. ágú. 2013. Vefsíða. 16. ágú. 2017. <http://visindavefur.is/svar.php?id=65123>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Gullfótur

Áður fyrr voru margir gjaldmiðlar sagðir vera á gullfæti. Það merkir að sérhver peningaseðill eða mynt er ávísun á tiltekið magn af gulli. Síðasti gjaldmiðill sem verulegu máli skiptir fór endanlega af gullfæti 15. ágúst árið 1971. Þá lýsti Bandaríkjaforseti því yfir að ríkið myndi ekki lengur skipta á gulli og dollurum.