Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Árnastofnun - mynd í *Árnarstofnun

Hver er uppruni þess að lýsa undrun með upphrópun á borð við "jeeee" eða "jiiii"?

Upphafleg spurning var:

Hver er uppruni málfyrirbærisins "je" eða "ji". Þ.e.a.s. þegar manneskja lýsir undrun sinni á einhverju með því að segja ýmist "jeeee" eða "jiiii".

Upphrópanirnar je, ji og jeminn voru algengar fyrir nokkrum áratugum og heyrast að einhverju leyti enn.

Je og ji eru styttingar á orðinu Jesús. Enn er algengt að hrópa upp: ,,Jesús minn, hvað ertu búinn að gera?“ eða ,,Je/ji hvað hefurðu gert?“ Jeminn, oft notað í samböndunum jeminn góður, jeminn eini, er stytting og aðlögun á dönsku upphrópuninni jemini sem aftur varð til úr latneska orðasambandinu Jesu domine ‘Drottinn Jesú’.

Frekara lesefni á Vísindavefnum og mynd

Útgáfudagur

8.3.2007

Spyrjandi

Róbert Bragason

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hver er uppruni þess að lýsa undrun með upphrópun á borð við "jeeee" eða "jiiii"?“ Vísindavefurinn, 8. mars 2007. Sótt 26. ágúst 2019. http://visindavefur.is/svar.php?id=6523.

Guðrún Kvaran. (2007, 8. mars). Hver er uppruni þess að lýsa undrun með upphrópun á borð við "jeeee" eða "jiiii"? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=6523

Guðrún Kvaran. „Hver er uppruni þess að lýsa undrun með upphrópun á borð við "jeeee" eða "jiiii"?“ Vísindavefurinn. 8. mar. 2007. Vefsíða. 26. ágú. 2019. <http://visindavefur.is/svar.php?id=6523>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Rennilás

Ein fyrsta gerðin af rennilás var fundin upp 1891 en árið 1913 fann sænsk-bandaríski rafmagnsverkfræðingurinn Gideon Sundback upp rennilásinn í þeirri mynd sem við þekkjum hann. Tíu árum síðar var farið að setja rennilása á skóhlífar úr gúmmíi. Þá var farið að nota enska heitið ‚zipper‘ en það hefur fest við rennilása í enskumælandi löndum.