Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Hvað getið þið sagt mér um Himalajafjöll?

Himalajafjöll eru fjallgarður í Asíu sem liggur í austur-vestur stefnu og aðskilur Indlandsskaga frá tíbetsku-hásléttunni. Fjallgarðurinn nær yfir sex þjóðríki; Bútan, Kína, Indland, Nepal, Pakistan og Afganistan. Orðið 'himalaja' kemur úr sanskrít og þýðir 'hima' snjór og 'ālaya' híbýli.



Hluti Himalajafjallgarðsins. Everest-tindur sem er hæsti tindur heims (8850 m y.s.), er í Himalajafjallgarðinum og hann sést hér fyrir miðri mynd fyrir neðan nafnið.

Himalajafjöll eru hæsti fjallgarður í heimi. Fjórtán tindar hans eru yfir 8000 m á hæð og um 100 tindar eru yfir 7200 m. Garðurinn er um 2400 km langur og 200-400 km breiður. Innan hans eru fræg fjallabelti, svo sem Hindu Kush-fjallgarðurinn og Karakoram-fjallgarðurinn. Margar stórar ár eiga upptök sín í Himalajafjöllum og má þar helst nefna Indus- og Yangstze-fljót. Um 2,2 milljarðar manna eiga heimkynni sín í Himalajafjöllum eða við rætur þeirra.



Skýringamynd sem sýnir færslu Indlandsflekans norður á bóginn og hvernig hann lokaði Teþys-hafinu á milli Asíu og hans.

Himalajafjöll byrjuðu að myndast fyrir 70 milljónum ára þegar Indlandsflekinn tók að færast norður á bóginn. Fyrir 50 milljónum ára hafði hann lokað Teþys-hafinu sem lá á milli Indlandsflekans og Lárasíu, meginlands sem samanstóð af Asíu, Evrópu og N-Ameríku nútímans. Síðan þá hafa flekarnir þrýst saman og risið upp mót hvor öðrum og myndað hinn gríðarlega fjallgarð. Indlandsflekinn færist um 67 mm á ári inn í Asíu og því má búast við að eftir 10 milljónir ára hafi hann færst um 6700 km í norður.

Frekari fróðleikur á Vísindavefnum:

Heimildir og myndir:


Þetta svar er að hluta eftir nemanda í Háskóla unga fólksins, röð námskeiða á vegum Háskóla Íslands fyrir 12-16 ára ungmenni í júnímánuði 2007.

Útgáfudagur

25.9.2007

Spyrjandi

Ólafur Bogason, f. 1992

Höfundar

nemandi í Háskóla unga fólksins

Tilvísun

Steinunn Stefánsdóttir og Vignir Már Lýðsson. „Hvað getið þið sagt mér um Himalajafjöll?“ Vísindavefurinn, 25. september 2007. Sótt 23. september 2017. http://visindavefur.is/svar.php?id=6817.

Steinunn Stefánsdóttir og Vignir Már Lýðsson. (2007, 25. september). Hvað getið þið sagt mér um Himalajafjöll? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=6817

Steinunn Stefánsdóttir og Vignir Már Lýðsson. „Hvað getið þið sagt mér um Himalajafjöll?“ Vísindavefurinn. 25. sep. 2007. Vefsíða. 23. sep. 2017. <http://visindavefur.is/svar.php?id=6817>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Vélmenni

Hugmyndin um vélmenni, þ.e. vél í mannslíki, kemur víða fyrir í fornum goðsögum og bókmenntum. Fyrsti nútímaróbotinn kom á markað 1961. Hann nefndist Unimate og var eins konar gervihandleggur, notaður við bílaframleiðslu í verksmiðjum General Motors. Orðið róbot á sér tékkneskar rætur, það kom fyrst fyrir í leikriti eftir rithöfundinn Karel Čapek frá árinu 1920.