Hvernig er skræpótt á litinn?

Nafn þitt

Netfang þitt

Netfang móttakanda

Ruslpóstvörn =

Svar

Hvernig er skræpótt á litinn?
Upprunalega spurningin hljóðaði svona:

Hvað er átt við með orðinu skræpóttur og hverslags litabrigði er það eiginlega?

Lýsingarorðið skræpóttur á ekki við neinn sérstakan lit. Merkingin er ‘óreglulega mislitur, með marga sterka liti á smáum flötum’. Það er leitt af nafnorðinu skræpa ‘litsterk, mislit flík, flík með áberandi lit sem sker í augun’ samkvæmt Íslenskri orðsifjabók Ásgeirs Blöndal Magnússonar (1989:870).

Skræpóttur er meðal annars notað til að lýsa lit á sauðfé eins og sjá má á eftirfarandi dæmi úr Ritmálssafni Orðabókar Háskólans frá miðri 20. öld:

Kallaði hann féð hnöttótt, bíldótt, hálsótt, krúnótt, kápótt, goltótt, botnótt mögótt, leistótt, flekkótt, rílótt eða skræpótt, eftir því sem litum var skipt á kindinni.

Eftirfarandi dæmi, einnig úr Ritmálssafninu úr blaðinu Fjallkonunni frá 1889, sýnir orðið notað í yfirfærðri merkingu:

Ekkert ærlegt blað lætur sér verða slíkt, þó því kunni að bregða fyrir í hinum skræpóttu blaðaviðrinum, sem ýmist daðra við stjórnina eða flaðra upp á almenning.

Hér eru tvö dæmi sem sýna algengustu notkun orðsins skræpóttur:

Skræpótt teppi falla Íslendingum ekki í geð.

Þetta var einn af litlu, skræpóttu fólksbílunum, sem yfirmenn setuliðsins notuðu.

Heimild og mynd:

• Ásgeir Blöndal Magnússon. 1989. Íslensk orðsifjabók. Orðabók Háskólans, Reykjavík. https://ordsifjabok.arnastofnun.is
• Ritmálssafn Orðabókar Háskólans. Stofnun Árna Magnússonar í íslenskum fræðum. https://ritmalssafn.arnastofnun.is
• Yfirlitsmynd: Karol Olson. (2018, 10. ágúst). Pixabay. https://pixabay.com/photos/tie-dye-t-shirts-bright-colors-3591130

...