Sólin Sólin Rís 04:58 • sest 22:06 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 23:08 • Sest 11:04 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 09:15 • Síðdegis: 21:32 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 03:13 • Síðdegis: 15:18 í Reykjavík

Til hvers eru veiðihár á köttum og vaxa þau aftur ef þeir missa þau?

Jón Már Halldórsson

Í svari sama höfundar við spurningunni Hvers vegna eru menn ekki með veiðihár eins og mörg önnur dýr? er fjallað um hlutverk veiðihára hjá dýrum. Hjá köttum gegna þau mikilvægu hlutverki við skynjun á umhverfinu, líkt og gildir um þreifara hjá skordýrum. Kettir hafa að meðaltali 12 hreyfanleg hár á hvorri hlið trýnisins, 24 alls.

Veiðihárin eru tvöfalt þykkari en önnur líkamshár katta og ná þrisvar sinnur dýpra niður í húðina. Við rætur þeirra eru fjöldi taugaenda og þau tengjast þannig taugakerfi kattarins. Veiðihárin gefa kettinum dýrmætar upplýsingar um vindátt, loftþrýsting og hvaðeina sem hann snertir, til dæmis þegar hann athafnar sig í gróðurlendi og þarf að fara hljóðlega um til að styggja ekki bráð.

Fræðiheitið á veiðihárum er vibrissae, dregið af latneska sagnorðinu vibro sem þýðir í nafnhætti „að hrista“ eða „titra“. Það gefur til kynna óvenju mikla næmni háranna fyrir titringi í lofti en hún veitir kettinum mikilvægar upplýsingar um nærliggjandi hlut, stærð hans og lögun án þess að kötturinn sjái hann eða snerti á honum.

Kettir missa veiðihárin og ný koma í staðinn. Um eðlilega endurnýjun er að ræða líkt og á við um öll önnur líkamshár þeirra. Ef trýni á köttum er skoðað má sjá lítil veiðihár sem eru í vexti á milli stórra og fullvaxinna hára.

Heimildir og mynd: Cat's Whiskers á vefsíðunni Moggies - Home of the Online Cat Guide.

Höfundur

Jón Már Halldórsson

líffræðingur

Útgáfudagur

30.7.2003

Spyrjandi

Nanna Grettisdóttir, f. 1991

Tilvísun

Jón Már Halldórsson. „Til hvers eru veiðihár á köttum og vaxa þau aftur ef þeir missa þau?“ Vísindavefurinn, 30. júlí 2003. Sótt 8. ágúst 2020. http://visindavefur.is/svar.php?id=3623.

Jón Már Halldórsson. (2003, 30. júlí). Til hvers eru veiðihár á köttum og vaxa þau aftur ef þeir missa þau? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=3623

Jón Már Halldórsson. „Til hvers eru veiðihár á köttum og vaxa þau aftur ef þeir missa þau?“ Vísindavefurinn. 30. júl. 2003. Vefsíða. 8. ágú. 2020. <http://visindavefur.is/svar.php?id=3623>.

Chicago | APA | MLA

Spyrja

Sendu inn spurningu LeiðbeiningarTil baka

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Senda grein til vinar

=

Til hvers eru veiðihár á köttum og vaxa þau aftur ef þeir missa þau?
Í svari sama höfundar við spurningunni Hvers vegna eru menn ekki með veiðihár eins og mörg önnur dýr? er fjallað um hlutverk veiðihára hjá dýrum. Hjá köttum gegna þau mikilvægu hlutverki við skynjun á umhverfinu, líkt og gildir um þreifara hjá skordýrum. Kettir hafa að meðaltali 12 hreyfanleg hár á hvorri hlið trýnisins, 24 alls.

Veiðihárin eru tvöfalt þykkari en önnur líkamshár katta og ná þrisvar sinnur dýpra niður í húðina. Við rætur þeirra eru fjöldi taugaenda og þau tengjast þannig taugakerfi kattarins. Veiðihárin gefa kettinum dýrmætar upplýsingar um vindátt, loftþrýsting og hvaðeina sem hann snertir, til dæmis þegar hann athafnar sig í gróðurlendi og þarf að fara hljóðlega um til að styggja ekki bráð.

Fræðiheitið á veiðihárum er vibrissae, dregið af latneska sagnorðinu vibro sem þýðir í nafnhætti „að hrista“ eða „titra“. Það gefur til kynna óvenju mikla næmni háranna fyrir titringi í lofti en hún veitir kettinum mikilvægar upplýsingar um nærliggjandi hlut, stærð hans og lögun án þess að kötturinn sjái hann eða snerti á honum.

Kettir missa veiðihárin og ný koma í staðinn. Um eðlilega endurnýjun er að ræða líkt og á við um öll önnur líkamshár þeirra. Ef trýni á köttum er skoðað má sjá lítil veiðihár sem eru í vexti á milli stórra og fullvaxinna hára.

Heimildir og mynd: Cat's Whiskers á vefsíðunni Moggies - Home of the Online Cat Guide....