Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Hvaðan kemur orðið temmilegt?

Hver er uppruni orðsins temmilegt? Má skilja sem svo að ef það er borið saman við orðið glæsilegt, þá sé hægt að segja að eitthvað sé temmt, svona eins og eitthvað er glæst?

Spurningin í fullri lengd var svona:
Hver er uppruni orðsins temmilegt? Er hægt að segja að eitthvað sé temmt, svona eins og eitthvað er glæst?

Orðið temmilegur er tökuorð úr dönsku temmelig sem aftur er fengið að láni úr miðlágþýsku temmelik(en) ‘mátulegur, hæfilegur’. Þetta er sama orð og í háþýsku ziemlich ‘allnokkur, þó nokkur’. Elstu dæmi í Ritmálssafni Orðabókar Háskólans eru frá 18. öld og sama gegnir um atviksorðið temmilega.

Engar heimildir hafa fundist um orðmyndina temmt og ekki finnst hún heldur í dönskum orðabókum.

Á miðlágþýsku þýðir temmelik(en) ‘mátulegur, hæfilegur’.

Heimildir:

  • Ritmálsskrá Orðabókar Háskólans

Mynd:

Útgáfudagur

21.3.2019

Spyrjandi

Ásdís Ómarsdóttir

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvaðan kemur orðið temmilegt?“ Vísindavefurinn, 21. mars 2019. Sótt 20. september 2019. http://visindavefur.is/svar.php?id=76380.

Guðrún Kvaran. (2019, 21. mars). Hvaðan kemur orðið temmilegt? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=76380

Guðrún Kvaran. „Hvaðan kemur orðið temmilegt?“ Vísindavefurinn. 21. mar. 2019. Vefsíða. 20. sep. 2019. <http://visindavefur.is/svar.php?id=76380>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Gauti Kristmannsson

1960

Gauti Kristmannsson er prófessor í þýðingafræði við Háskóla Íslands. Hann hefur sinnt ýmsum rannsóknum tengdum þýðingum og þýðingafræði.