Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Hvernig eru lögin á Íslandi í sambandi við litmerkibyssur og hvernig eru þau á Norðurlöndunum og hjá Evrópusambandinu?

Á Íslandi gilda reglur um litmerkibyssur (e. paintball guns eða markers) sem settar voru af dóms- og kirkjumálaráðuneytinu 26. júní árið 2000. Reglurnar taka meðal annars til þess hvar megi nota litmerkibyssur, hverjir megi nota þær og hvernig vörslu þeirra skuli háttað. Á hinum Norðurlöndunum er að finna svipaðar reglur. Evrópusambandið hefur ekki gefið út sérstakar reglur um litmerkibyssur eða litboltaleik og er aðildarríkjunum því í sjálfsvald sett hvernig þau haga löggjöf sinni á þessu sviði.

***

Íslenskar reglur um litmerkibyssur voru settar af dóms- og kirkjumálaráðuneytinu 26. júní árið 2000 samkvæmt heimild í d-lið 3. gr. vopnalaga (nr. 16/1998). Reglurnar gilda um kolsýru-, loft- og fjaðurbyssur sem ætlaðar eru til notkunar í litboltaleik og eru hannaðar til að skjóta litboltum sem eru að minnsta kosti 16 mm í þvermál.

Íslenskar reglur um litmerkibyssur gilda um kolsýru-, loft- og fjaðurbyssur sem hannaðar eru til að skjóta litboltum sem eru að minnsta kosti 16 mm í þvermál.

Íslensku reglurnar taka meðal annars til þess hvar megi nota litmerkibyssur, hverjir megi nota þær og hvernig vörslu þeirra skuli háttað. Í reglunum kemur einnig fram að félag sem hefur litboltaleik með litmerkibyssum að markmiði verði að hafa leyfi ríkislögreglustjóra fyrir starfseminni og þarf það að liggja fyrir þegar litmerkibyssur eru fluttar inn. Ungmenni undir 18 ára aldri skulu hafa skriflegt samþykki forráðamanns fyrir þátttöku í litboltaleik og óheimilt er að afhenda barni undir 15 ára aldri litmerkibyssu.

Í Danmörku voru reglur um litmerkibyssur gefnar út af dómsmálaráðuneytinu með dreifibréfi þann 1. febrúar 2013. Reglurnar eru að mörgu leyti svipaðar þeim íslensku nema að þær íslensku eru strangari hvað varðar eignarhald og innflutning á litmerkibyssum. Á Íslandi mega aðeins fyrirtæki eða félagasamtök sem hafa litboltaleik að markmiði eiga litmerkibyssur og flytja þær inn, en slíkar takmarkanir er ekki að finna í dönsku reglunum. Eftir því sem höfundur kemst næst gilda svipaðar reglur á hinum Norðurlöndunum og í Danmörku.

Litboltaleikur telst ekki til ólympískra íþrótta.

Evrópusambandið hefur ekki sett sérstakar reglur er lúta að litmerkibyssum eða litboltaleik. Í tilskipun um eftirlit með öflun og eign vopna (nr. 91/477/ESB) er ekki tekið fram að hún taki til litmerkibyssa. Því verður að ætla að aðildarríkjum Evrópusambandsins sé í sjálfsvald sett hvernig lögum og reglum þar að lútandi er háttað.

Ástæða þess að reglur um litmerkibyssur er að finna í stjórnvaldsfyrirmælum en ekki í vopnalöggjöf ríkja eða tilskipunum Evrópusambandsins er líklega sú að þær teljast ekki til hættulegra vopna. Umræður um skaðsemi litboltaleiks og litmerkibyssa hafa þó sprottið upp. Í Þýskalandi veltu ráðamenn vöngum yfir því hvort banna ætti litboltaleik í landinu eftir skotárás í barnaskóla árið 2009. Árásarmaðurinn var yfirlýstur unnandi litboltaleiks og ofbeldisfullra tölvuleikja og var því talið að litboltaleikur gæti leitt til árásargjarnrar hegðunar. Hætt var þó við bannið og er litboltaleikur áfram leyfður í Þýskalandi.

Til eru fjölþjóðleg litboltasamtök sem kallast European Paintball Federation (EPBF). Samtökin eru ekki opinber og ekki á vegum Evrópusambandsins. Þau hafa það meðal annars að markmiði að efla litboltaleiksíþróttina í álfunni og sjá til þess að leikreglum sé fylgt. Þá eru haldin stórmót á vegum EPBF, svo sem Evrópumót og heimsmeistaramót í litboltaleik.

Heimildir og myndir:

Útgáfudagur

28.6.2013

Spyrjandi

Kristinn Gunnarsson

Höfundur

Lena Mjöll Markusdóttir

laganemi og verkefnastjóri á Evrópuvefnum

Tilvísun

Lena Mjöll Markusdóttir. „Hvernig eru lögin á Íslandi í sambandi við litmerkibyssur og hvernig eru þau á Norðurlöndunum og hjá Evrópusambandinu?“ Vísindavefurinn, 28. júní 2013. Sótt 15. desember 2017. http://visindavefur.is/svar.php?id=18986.

Lena Mjöll Markusdóttir. (2013, 28. júní). Hvernig eru lögin á Íslandi í sambandi við litmerkibyssur og hvernig eru þau á Norðurlöndunum og hjá Evrópusambandinu? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=18986

Lena Mjöll Markusdóttir. „Hvernig eru lögin á Íslandi í sambandi við litmerkibyssur og hvernig eru þau á Norðurlöndunum og hjá Evrópusambandinu?“ Vísindavefurinn. 28. jún. 2013. Vefsíða. 15. des. 2017. <http://visindavefur.is/svar.php?id=18986>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Hulk

Græni risinn Hulk er upprunalega teiknimyndapersóna sem kom fyrst fram árið 1962. Hann er gæddur yfirnáttúrulegum krafti sem stafar af jónandi geislun. Slík geislun getur valdið varanlegum breytingum á efni sem hún fer um. Oftast eru þessar breytingar til tjóns en geislun af þessu tagi er þó einnig notuð til staðbundinna lækninga.