Hvað í ósköpunum eru 'prettir' þegar talað er um svik og pretti?

Nafn þitt

Netfang þitt

Netfang móttakanda

Ruslpóstvörn =

Svar

Hvað í ósköpunum eru 'prettir' þegar talað er um svik og pretti?
Orðið prettur merkir ‘bragð, svikabrella’ og þekkist þegar í elsta íslensku máli. Sögnin að pretta er einnig gömul í málinu í merkingunni ‘svíkja, leika á einhvern’.Sá sem er prettinn eða prettóttur er ‘bragðvís, brellinn’. Prettari virðist ekki mikið notað en þá um þann sem hefur gaman að því að leika á aðra, svíkja í viðskiptum eða beita hrekkjabrögðum.

Öll orðin er auðvelt að nota í setningum. ,,Nemendurnir settu teiknibólu í sæti kennarans. Það var ljótur prettur.“ ,,Á markaðnum reyndu sumir að pretta viðskiptavininn.“ ,,Jón var þekktur fyrir að vera prettinn (prettóttur) og finna upp á alls kyns hrekkjabrögðum.“ ,,Sigurður var alþekktur prettari og vildu fáir eiga viðskipti við hann.“

Orðið er til í öðrum norrænum málum. Í nýnorsku er til sögnin pretta í merkingunni ‘stríða, erta’ og pretta í færeysku merkir ‘kenna öðrum um’. Talið er að norrænu málin hafi tekið orðstofninn að láni úr fornensku. Í fornensku merkti lýsingarorðið prættig ‘kænn, brögðóttur’. Það er í raun sama orð og pretty ‘laglegur, fallegur’ en í enskum mállýskum merkir það einnig ‘djarfur; státinn’.

Spurningin í heild sinni hljóðaði svona:

"Svik og prettir!" Hvað í ósköpunum eru prettir? Hvaðan er þetta orð komið og hvernig má nota það í setningu eitt og sér? Eru til skyld orð, svo sem "prettari"?

...