Sólin Sólin Rís 05:59 • sest 20:59 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 05:49 • Sest 16:34 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 04:18 • Síðdegis: 16:42 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 10:37 • Síðdegis: 22:52 í Reykjavík
Sólin Sólin Rís 05:59 • sest 20:59 í Reykjavík
Tunglið Tunglið Rís 05:49 • Sest 16:34 í Reykjavík
Flóð Flóð Árdegis: 04:18 • Síðdegis: 16:42 í Reykjavík
Fjaran Fjara Árdegis: 10:37 • Síðdegis: 22:52 í Reykjavík
LeiðbeiningarTil baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Hvaða merkingu hefur nafnið Brotefa eða Broteva?

Guðrún Kvaran

Nafnið kemur fyrir á einni konu í Húnavatnssýslu í manntalinu 1703 skrifað Brettefa og á sex konum skrifað Bretteva, einni í Múlasýslu og fimm í Þingeyjarsýslu. Einnig var skráð víxlmyndin Broteva sem nafn einnar konu í Eyjafjarðarsýslu. Sú mynd var skráð á mannanafnaskrá 2023 og ein kona bar það sem einnefni eða fyrra nafn 1. janúar 2025. Sú ritmynd öðlaðist staðbundnar vinsældir snemma á 19. öld.

Samkvæmt manntali 1816 báru sex konur í Skagafjarðar- og Eyjafjarðarsýslum nafnið Broteva og árið 1845 voru enn sex konur með þessu nafni í sömu sýslum. Samkvæmt manntali 1910 hét ein kona í Eyjafjarðarsýslu þessu nafni. Sjálfsagt hafa báðar ritmyndirnar lifað hlið við hlið því að í úrvinnslu úr manntalinu 1855 er þeirra beggja getið.

Brettifa þekktist sem kvenmannsnafn í Noregi á 16. öld en eldri heimild um nafnið er í bæjarheitinu Brettiuo garðr í Valdres. (Janzén 1948:143). Hugsanlega hefur nafnið borist hingað frá Noregi. Nafnið er leitt af fornenska orðinu beorht, bright ‘bjartur’ og gifu ‘gjöf’. Það er talið tökunafn úr fornensku, en heimildir eru til um fornenska dýrlingsheitið Brihtgifu, Bricteua. Það er talið merkja ‘hin bjarta, skínandi gjöf’. Brettevumessa er 11. janúar.

Heimildir og mynd:

Höfundur

Guðrún Kvaran

prófessor

Útgáfudagur

14.4.2026

Spyrjandi

Halla María Ólafsdóttir

Tilvísun

Guðrún Kvaran. „Hvaða merkingu hefur nafnið Brotefa eða Broteva?“ Vísindavefurinn, 14. apríl 2026, sótt 14. apríl 2026, https://visindavefur.is/svar.php?id=87694.

Guðrún Kvaran. (2026, 14. apríl). Hvaða merkingu hefur nafnið Brotefa eða Broteva? Vísindavefurinn. https://visindavefur.is/svar.php?id=87694

Guðrún Kvaran. „Hvaða merkingu hefur nafnið Brotefa eða Broteva?“ Vísindavefurinn. 14. apr. 2026. Vefsíða. 14. apr. 2026. <https://visindavefur.is/svar.php?id=87694>.

Chicago | APA | MLA

Senda grein til vinar

=

Hvaða merkingu hefur nafnið Brotefa eða Broteva?
Nafnið kemur fyrir á einni konu í Húnavatnssýslu í manntalinu 1703 skrifað Brettefa og á sex konum skrifað Bretteva, einni í Múlasýslu og fimm í Þingeyjarsýslu. Einnig var skráð víxlmyndin Broteva sem nafn einnar konu í Eyjafjarðarsýslu. Sú mynd var skráð á mannanafnaskrá 2023 og ein kona bar það sem einnefni eða fyrra nafn 1. janúar 2025. Sú ritmynd öðlaðist staðbundnar vinsældir snemma á 19. öld.

Samkvæmt manntali 1816 báru sex konur í Skagafjarðar- og Eyjafjarðarsýslum nafnið Broteva og árið 1845 voru enn sex konur með þessu nafni í sömu sýslum. Samkvæmt manntali 1910 hét ein kona í Eyjafjarðarsýslu þessu nafni. Sjálfsagt hafa báðar ritmyndirnar lifað hlið við hlið því að í úrvinnslu úr manntalinu 1855 er þeirra beggja getið.

Brettifa þekktist sem kvenmannsnafn í Noregi á 16. öld en eldri heimild um nafnið er í bæjarheitinu Brettiuo garðr í Valdres. (Janzén 1948:143). Hugsanlega hefur nafnið borist hingað frá Noregi. Nafnið er leitt af fornenska orðinu beorht, bright ‘bjartur’ og gifu ‘gjöf’. Það er talið tökunafn úr fornensku, en heimildir eru til um fornenska dýrlingsheitið Brihtgifu, Bricteua. Það er talið merkja ‘hin bjarta, skínandi gjöf’. Brettevumessa er 11. janúar.

Heimildir og mynd:

...