Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

doktor.is

Af hverju er lykt af prumpi og hver fann upp orðið prump?

Vindgangur stafar af því að bakteríur í ristlinum sundra ómeltanlegum kolvetnum og mynda um leið vetni og koltvíildi. Gastegundirnar berast síðan út um endaþarmsopið sem prump. Í um þriðjungi manna myndast einnig metan en ekki er vitað af hverju það myndast í sumum en öðrum ekki.

Lyktin sem fylgir oft vindgangi stafar af brennisteinssamböndum sem sumar bakteríur í ristlinum mynda. Það má ætla að þeim mun meiri brennisteinssambönd sem myndast í ristlinum, þeim mun meiri lykt fylgi vindganginum.

Lyktin sem fylgir oft vindgangi stafar af breinnisteinssamböndum.

Eðlileg losun á lofttegundum um endaþarmsopið er talin vera um 14 til 23 skipti á dag.

Elsta dæmið um orðið prump sem finnst í ritmálssafni Orðabókar Háskólans er úr bókinni Sálmurinn um blómið eftir Þórberg Þórðarson sem kom fyrst út 1954.

Heimildir og frekara lesefni á Vísindavefnum:

Mynd:

Wikimedia Commons. Myndrétthafi Towsonu2003~commonswiki. Birt undir Creative Commons-leyfi. Sótt 15. 7. 2016.


Þetta svar er í flokknum „bekkirnir spyrja“ þar sem starfsfólk vefsins svarar spurningum frá grunnskólabekk í kennslustund, samkvæmt samningi. Lögð er áhersla á skjót svör, stutt og aðgengileg. Oft er byggt á öðrum svörum sem kunna að nýtast almennum lesendum betur.

Útgáfudagur

23.5.2011

Spyrjandi

Indíana Huld Ycot, f. 1997

Höfundur

Tilvísun

JGÞ. „Af hverju er lykt af prumpi og hver fann upp orðið prump?“ Vísindavefurinn, 23. maí 2011. Sótt 23. september 2017. http://visindavefur.is/svar.php?id=59817.

JGÞ. (2011, 23. maí). Af hverju er lykt af prumpi og hver fann upp orðið prump? Vísindavefurinn. Sótt af http://visindavefur.is/svar.php?id=59817

JGÞ. „Af hverju er lykt af prumpi og hver fann upp orðið prump?“ Vísindavefurinn. 23. maí. 2011. Vefsíða. 23. sep. 2017. <http://visindavefur.is/svar.php?id=59817>.

Chicago | APA | MLA

Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Vélmenni

Hugmyndin um vélmenni, þ.e. vél í mannslíki, kemur víða fyrir í fornum goðsögum og bókmenntum. Fyrsti nútímaróbotinn kom á markað 1961. Hann nefndist Unimate og var eins konar gervihandleggur, notaður við bílaframleiðslu í verksmiðjum General Motors. Orðið róbot á sér tékkneskar rætur, það kom fyrst fyrir í leikriti eftir rithöfundinn Karel Čapek frá árinu 1920.