Spurning

Hvaða áhrif hefði það á loftslag í heiminum ef allir regnskógar jarðarinnar eyddust?

Spyrjandi

Stefanía Reynisdóttir, f. 1995

Svar

Það er mjög erfitt að spá fyrir um hvaða afleiðingar eyðing regnskóganna mundi hafa enda er enn mörgum spurningum ósvarað um hringrás kolefnis og súrefnis á jörðinni. Amasonregnskógurinn er uppspretta mikils hluta ferskvatns á jörðinni og hefur áhrif á veðrakerfi Norður- og Suður-Ameríku. Regnskógartré eru geysistórar kolefnisgeymslur, jafnvel á heimsmælikvarða. Í trjám Amasonregnskógarins er að finna um 1,2 x 1014 kg (120.000.000.000.000 kg) af kolefni.

Í heilbrigðum regnskógi er jafnvægi, það er að segja nokkurn veginn jafnmikið af koltvíildi (CO2) er bundið með ljóstillífun og losað er út með öndun og rotnun lífvera (árlega um 1,8 x 1013 kg af kolefni í Amasonregnskóginum). Þetta er meira en tvisvar sinnum það magn sem fer af mannavöldum út í andrúmsloftið vegna jarðefnaeldsneytis. Þegar þessu jafnvægi er raskað, eins og gerist nú, hefur það mikil áhrif á magn koltvíildis í andrúmslofti sem hraðar loftslagsbreytingum.


Regnskógareyðing er í öðru sæti yfir það sem veldur mestri koltvíildismengun á jörðinni.
Það er því ljóst að loftslagsbreytingar og eyðing regnskóganna haldast í hendur. Meiri loftslagsbreytingar valda þurrkum í regnskógunum og eftir því sem við eyðum meira af regnskógi, þeim mun meira kolefni er losað út í andrúmsloftið sem koltvíildi. Þetta er stigvaxandi víxlverkun sem veldur því að loftslagsbreytingar verða meiri og hraðari.

Regnskógareyðing er í öðru sæti, á eftir notkun jarðefnaeldsneytis, yfir það sem veldur mestri koltvíildismengun á jörðinni. Skógareyðing á einum degi losar meira koltvíildi út í andrúmsloftið en tugþúsundir flugvéla sem fljúga milli Bandaríkjanna og Evrópu.

Tíðni fellibylja jókst árið 2005 vegna hlýnunar Atlantshafsins við miðbaug. Hlýnunin olli miklum þurrkum á vatnasviði Amasonregnskógarins og hafa vísindamenn miklar áhyggjur af áframhaldandi þurrkun regnskóganna. Hækkun á sjávarhita hefur neikvæð áhrif á hafstrauma sem flytja heitan sjó frá miðbaug til norðurskautsins og hafa rannsóknir sýnt fram á að það eru næstum helmingslíkur á því að þetta færiband hita-seltu hringrásar stöðvist. Ef færibandið stöðvast munu loftslagsbreytingar verða mjög hraðar, norðurskautið mun kólna og þurrkar aukast í Mið-Afríku og í Amasonregnskóginum. Þetta mundi hafa áhrif á Golfstrauminn og þá er einhver hætta á að Ísland verði óbyggilegt.

Heimildir:
  • Rainforest Action Network.
  • Phillips et al 2009. Drought sensitivity of the Amazon rainforest. Science, 323, 1344-1347.
  • The Independent - Leading article: Save the lungs of our planet.
  • Intergovernmental Panel on Climate Change 2007. Climate Change 2007—The Physical Science Basis: Contribution of Working Group I to the Fourth Assessment Report.
  • Bryden et al 2005. Slowing of the Atlantic meridional overturning circulation at 25 degrees N. Nature, 438 (7068), 655-657.
  • Hakkinen and Rhines 2004. Decline of subpolar North Atlantic circulation during the 1990s. Science, 304 (5670), 555-559.
Mynd:


Leit


Vísindadagatalið

Janusz Korczak
(1878-1942)
( Fyrri Næsti )

Pólskur barnalæknir, kennslufræðingur og barnabókahöfundur. Rak munaðarleysingjahæli fyrir gyðingabörn í Varsjá og sýndi þeim virðingu, en lét svo lífið ásamt þeim.
Lesa meira...

Aðalstyrktaraðili

Happdrætti Háskólans

Háskóli unga fólksins 2013