Sólin Rís 06:59 • sest 19:43 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 10:51 • Síðdegis: 23:14 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 04:14 • Síðdegis: 17:09 í Reykjavík

Sólin Rís 06:59 • sest 19:43 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 10:51 • Síðdegis: 23:14 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 04:14 • Síðdegis: 17:09 í Reykjavík

Leiðbeiningar Til baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

Hvað viðmið ættu að gilda um notkun útlensku á Íslandi?

Útgáfudagur:

17.09.2026

Höfundur:

Jóhannes B. Sigtryggsson

Íslensk málnefnd gefur árlega út ályktun um stöðu íslenskrar tungu. Ólíkt viðfangsefni eða svið er tekið fyrir á hverju ári. Stöðunni er lýst og lagðar til aðgerðir til umbóta. Árið 2025 var viðfangsefnið regluverk íslensku.[1] Einn kafli ályktunarin ...

Sjá nánar

Nýjustu svörin

Skoða öll nýjustu svörin

Jarðvísindi

Hvernig eru jökulhlaup flokkuð eftir uppruna?

Tölvunarfræði

Er gervigreindartækni líkleg til að geta þýtt námsefni fyrir börn svo vel sé?

Málvísindi: íslensk

Af hverju enda íslensk eftirnöfn karla á -son en ekki -sonur?

Vísindadagatal 18. september

Vísindasagan

James Cook

1728-1779

Breskur landkönnuður, sæfari og kortagerðarmaður, kannaði m.a. Nýfundnaland, Austur-Ástralíu, Havaí-eyjar og Nýja-Sjáland. Ýmsir staðir á þessum slóðum eru kenndir við hann.

Nánar

Dagatal hinna upplýstu

Stytturnar á Páskaeyju

Páskaeyja er 166 ferkílómetra eyja austarlega í Kyrrahafi. Á eyjunni eru hundruð af risastórum styttum í mannsmynd. Samtals vega stytturnar um 8.000 tonn og eru einstök mannvirki. Talið er að þær hafi verið reistar á löngu tímabili, e.t.v. frá 13. öld og fram á þá 17. Engar samtímaheimildir eru til sem lýsa því hvaða merkingu eða hlutverk stytturnar höfðu fyrir fólkið sem reisti þær.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Rögnvaldur G. Möller

1965

Rögnvaldur G. Möller stundar rannsóknir í grúpufræði sem er ein af megingreinum nútíma algebru.

Nánar

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvað er lágþrýstingur?

Önnur svör
Í dag Í vikunni

Bókmenntir og listir

Hvað heitir hesturinn hennar Línu Langsokks?

Sálfræði

Hver eru einkenni ofvirkni hjá börnum og hvað veldur henni?

Efnafræði

Hvað er lykt?

Sagnfræði: mannkynssaga

Hvenær hófst Víetnamstríðið og hvenær lauk því?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hvaða traustu heimildir eru til um morðin á Sjöundá og hvað er hægt að lesa úr þeim?

Læknisfræði

Eru þeir sem oft fá berkjubólgu í áhættuhópi vegna COVID-19?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hvað er Stóridómur?

Læknisfræði

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Stjarnvísindi: alheimurinn

Hvað er svarthol?

Sálfræði

Hvað er ást? Er hún mælanleg?

Fornleifafræði

Hvað gerðu konur á víkingaöld og hvernig klæddu þær sig? Hver var staða þeirra?

Sagnfræði: mannkynssaga

Getið þið sagt mér eitthvað um iðnbyltinguna?

Lífvísindi: almennt

Hvernig geta plöntur breytt koltvíoxíði í súrefni?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Hvaða rakastig er æskilegt að hafa innandyra og hvað er það vanalega hér á Íslandi?

Læknisfræði

Hvað er vöðvabólga og hvernig losnar maður við hana?

Lífvísindi: almennt

Hvernig planta er vallhumall og hvernig hefur hún verið notuð?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hverjir voru helstu landnámsmenn Íslands og hvaðan komu þeir?

Læknisfræði

Hvað er nárakviðslit og er hægt að lækna það?

Læknisfræði

Af hverju fáum við gubbupest?

Læknisfræði

Hvað er feit lifur og af hverju stafar hún?

Jarðvísindi

Hvenær mun flugvélin Geysir koma upp úr Vatnajökli?

Læknisfræði

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Unga fólkið svarar

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Læknisfræði

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Bryndís Hrafnkelsdóttir, framkvæmdastjóri Happdrættis Háskóla Íslands, Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor Háskóla Íslands, og Jón Gunnar Þorsteinsson, ritstjóri Vísindavefs HÍ, endurnýjuðu á dögunum samning um stuðning Happdrættisins við Vísindavefinn...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Hvað viðmið ættu að gilda um notkun útlensku á Íslandi?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hvernig eru jökulhlaup flokkuð eftir uppruna?

Er gervigreindartækni líkleg til að geta þýtt námsefni fyrir börn svo vel sé?

Af hverju enda íslensk eftirnöfn karla á -son en ekki -sonur?

Vísindadagatal 18. september

James Cook

1728-1779

Stytturnar á Páskaeyju

Rögnvaldur G. Möller

1965

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Eru tennurnar bein?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er átt við með orðinu gaslýsing?

Hvað er bráðahvítblæði og hvað er gert við því?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er kreatín?

Eru tennurnar bein?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er asbest og af hverju er það hættulegt heilsu manna?

Hvað er hælspori?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er bráðahvítblæði og hvað er gert við því?

Hvað er maurildi?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er bráðahvítblæði og hvað er gert við því?

Hvað er hælspori?

Hvað er kreatín?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hvað er kreatín?

Hvað er hantaveira?

Hvað er lágþrýstingur?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Hvað heitir hesturinn hennar Línu Langsokks?

Hver eru einkenni ofvirkni hjá börnum og hvað veldur henni?

Hvað er lykt?

Hvenær hófst Víetnamstríðið og hvenær lauk því?

Hvaða traustu heimildir eru til um morðin á Sjöundá og hvað er hægt að lesa úr þeim?

Eru þeir sem oft fá berkjubólgu í áhættuhópi vegna COVID-19?

Hvað er Stóridómur?

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Hvað er svarthol?

Hvað er ást? Er hún mælanleg?

Hvað gerðu konur á víkingaöld og hvernig klæddu þær sig? Hver var staða þeirra?

Getið þið sagt mér eitthvað um iðnbyltinguna?

Hvernig geta plöntur breytt koltvíoxíði í súrefni?

Hvaða rakastig er æskilegt að hafa innandyra og hvað er það vanalega hér á Íslandi?

Hvað er vöðvabólga og hvernig losnar maður við hana?

Hvernig planta er vallhumall og hvernig hefur hún verið notuð?

Hverjir voru helstu landnámsmenn Íslands og hvaðan komu þeir?

Hvað er nárakviðslit og er hægt að lækna það?

Af hverju fáum við gubbupest?

Hvað er feit lifur og af hverju stafar hún?

Hvenær mun flugvélin Geysir koma upp úr Vatnajökli?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni