Sólin Rís 06:24 • sest 20:37 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 09:15 • Síðdegis: 21:36 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 03:15 • Síðdegis: 15:14 í Reykjavík

Sólin Rís 06:24 • sest 20:37 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 09:15 • Síðdegis: 21:36 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 03:15 • Síðdegis: 15:14 í Reykjavík

Leiðbeiningar Til baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

Af hverju myndast þung frumefni í sumum stjörnum en öðrum ekki?

Útgáfudagur:

07.04.2026

Höfundur:

Páll Jakobsson

Lotukerfi Dmitris Mendelejevs var fullmótað árið 1869. Röðun frumefna í það byggði á lotubundinni reglu atómmassanna, en sætistalan aðgreinir þar eitt frumefni frá öðru, þ.e. fjöldi róteinda í kjarnanum. Til dæmis hefur vetni eina róteind í kjarna en ...

Sjá nánar

Nýjustu svörin

Skoða öll nýjustu svörin

Málvísindi: íslensk

Hvaða móðu er átt við þegar einhver fer yfir móðuna miklu?

Lífvísindi: dýrafræði

Hvaða hlutverki gegnir karlfugl skógarþrasta á varptímanum?

Stjarnvísindi: almennt

Hvað eru flökkureikistjörnur og hvernig myndast þær?

Vísindadagatal 7. apríl

Vísindasagan

Karl R. Popper

1902-1994

Austurrísk-breskur heimspekingur, m.a. þekktur fyrir rit um söguhyggju og opið samfélag, um aðferðir vísinda, afmörkun þeirra og hrekjanleika í vísindum.

Nánar

Dagatal hinna upplýstu

Hirðfífl

Elstu þekktu heimildir um hirðfífl eru frá Fornegyptum. Þar gegndu dvergvaxnir blökkumenn hlutverki trúða. Efnaðir Rómverjar höfðu sumir trúða og við hirðir í Evrópu á miðöldum voru yfirleitt hirðfífl. Þau áttu að haga sér fíflalega eins og heimskingjar en gátu einnig sagt höfðingjum óbeint til syndanna eða leiðbeint þeim. Hirðfífl eru þekktar persónur í bókmenntum, t.d. í leikritum Shakespeares.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Páll Einarsson

1947

Páll Einarsson er prófessor emeritus við jarðvísindadeild Háskóla Íslands og hefur rannsóknaraðstöðu við Jarðvísindastofnun Háskólans. Rannsóknir Páls eru á sviði jarðvísinda og hefur hann til dæmis fjallað um jarðskorpuhreyfingar, jarðskjálfta, eðlisfræði eldgosa og kvikuhreyfingar.

Nánar

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Málvísindi: íslensk

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Önnur svör
Í dag Í vikunni

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Skiptir einhverju máli hvernig álpappír snýr við matargerð?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Hvernig á ég að bregðast við ef eldingu slær niður í bílinn minn?

Læknisfræði

Er hægt að fá garnaflækju ef maður veltir sér niður langa brekku eða snýr sér mikið á skrifstofustól?

Lífvísindi: dýrafræði

Hvaða hundar eða hundakyn eru bönnuð á Íslandi?

Jarðvísindi

Hvað er baggalútur?

Sagnfræði: mannkynssaga

Hver var Napóleon Bónaparte og hvað gerði hann svona merkan?

Læknisfræði

Hvað er kólesteról og hvað telst hæfilegt magn þess í blóði?

Læknisfræði

Hver eru einkenni járnskorts?

Læknisfræði

Hverjar eru ástæðurnar fyrir hárlosi og hvað er hægt að gera við því?

Hagfræði

Hvernig er reiknað út hlutfall álagðs virðisaukaskatts og afturreiknaðs? (24,5% verða 19,68%)?

Sagnfræði: Íslandssaga

Getið þið gefið mér einhverjar upplýsingar um útfærslu landhelginnar og þorskastríðið?

Læknisfræði

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Læknisfræði

Hvað er bakflæði?

Félagsvísindi almennt

Hvað er hraðtíska eða skynditíska og hvaða áhrif hefur hún?

Trúarbrögð

Hvað hétu lærisveinar Jesú?

Lífvísindi: dýrafræði

Hvaða hundar eða hundakyn eru bönnuð á Íslandi?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Er hættulegt að vera í rafmagnsbíl í eldingaveðri?

Læknisfræði

Hver eru einkenni krabbameina í endaþarmi?

Læknisfræði

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Stjórnmálafræði

Hvað er fasismi?

Sagnfræði: mannkynssaga

Hvað gerðist í heimsstyrjöldinni síðari í grófum dráttum?

Trúarbrögð

Af hverju er hvítasunnan haldin hátíðleg?

Málvísindi: íslensk

Hver var Pálína sem hin svokölluðu Pálínuboð eru kennd við?

Læknisfræði

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Þann 9. desember 2025 var tilkynnt að Vísindavefurinn fengi styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn. Í frétt á vefsíðu Stjórnarráðs Íslands segir þetta: Að auki hefur verið ákveðið að fimm milljónir króna renni til Vísindavefs Háskó...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Af hverju myndast þung frumefni í sumum stjörnum en öðrum ekki?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hvaða móðu er átt við þegar einhver fer yfir móðuna miklu?

Hvaða hlutverki gegnir karlfugl skógarþrasta á varptímanum?

Hvað eru flökkureikistjörnur og hvernig myndast þær?

Vísindadagatal 7. apríl

Karl R. Popper

1902-1994

Hirðfífl

Páll Einarsson

1947

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Hvers konar dí er í því sem er dísætt?

Hvernig myndast þrumur og eldingar?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hver er uppruni orðsins 'að tvínóna'?

Hvað eru margir metrar í einu gömlu vindstigi?

Hvernig er best að mæla fjarlægð eldingar á einfaldan hátt?

Hvers konar dí er í því sem er dísætt?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvernig myndast þrumur og eldingar?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er uppruni orðsins 'að tvínóna'?

Hvað eru margir metrar í einu gömlu vindstigi?

Hvers konar dí er í því sem er dísætt?

Af hverju heitir föstudagurinn langi þessu nafni?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er dymbilvika og hvaðan kemur þetta nafn?

Hvað merkir skírdagur?

Hvað gerðist á uppstigningardaginn?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er kreatín?

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Skiptir einhverju máli hvernig álpappír snýr við matargerð?

Hvernig á ég að bregðast við ef eldingu slær niður í bílinn minn?

Er hægt að fá garnaflækju ef maður veltir sér niður langa brekku eða snýr sér mikið á skrifstofustól?

Hvaða hundar eða hundakyn eru bönnuð á Íslandi?

Hvað er baggalútur?

Hver var Napóleon Bónaparte og hvað gerði hann svona merkan?

Hvað er kólesteról og hvað telst hæfilegt magn þess í blóði?

Hver eru einkenni járnskorts?

Hverjar eru ástæðurnar fyrir hárlosi og hvað er hægt að gera við því?

Hvernig er reiknað út hlutfall álagðs virðisaukaskatts og afturreiknaðs? (24,5% verða 19,68%)?

Getið þið gefið mér einhverjar upplýsingar um útfærslu landhelginnar og þorskastríðið?

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Hvað er bakflæði?

Hvað er hraðtíska eða skynditíska og hvaða áhrif hefur hún?

Hvað hétu lærisveinar Jesú?

Hvaða hundar eða hundakyn eru bönnuð á Íslandi?

Er hættulegt að vera í rafmagnsbíl í eldingaveðri?

Hver eru einkenni krabbameina í endaþarmi?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hvað er fasismi?

Hvað gerðist í heimsstyrjöldinni síðari í grófum dráttum?

Af hverju er hvítasunnan haldin hátíðleg?

Hver var Pálína sem hin svokölluðu Pálínuboð eru kennd við?

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni