Sólin Rís 08:15 • sest 18:12 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 08:10 • Síðdegis: 20:25 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 01:57 • Síðdegis: 14:25 í Reykjavík

Sólin Rís 08:15 • sest 18:12 í Reykjavík

Tunglið Rís 00:00 • Sest 00:00 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 08:10 • Síðdegis: 20:25 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 01:57 • Síðdegis: 14:25 í Reykjavík

Leiðbeiningar Til baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

Hver er eðlisfræðingurinn Francis Halzen og fyrir hvað fékk hann Nóbelsverðlaun árið 2026?

Útgáfudagur:

14.10.2026

Höfundur:

Jón Emil Guðmundsson

Francis Halzen (f. 1944) er belgísk-bandarískur eðlisfræðingur sem starfar í háskólanum í Wisconsin-fylki í Bandaríkjunum (University of Wisconsin-Madison). Hann fékk Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði árið 2026 fyrir að hafa leitt þróun svonefndrar ...

Sjá nánar

Nýjustu svörin

Skoða öll nýjustu svörin

Eðlisfræði: fræðileg

Hvað eru fiseindir og hvenær voru þær fyrst uppgötvaðar?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Hagfræði

Eru aðferðir helstu nágrannalanda til að mæla verðbólgu öðruvísi en á Íslandi?

Vísindadagatal 14. október

Vísindasagan

Hermann von Helmholtz

1821-1894

Þýskur læknir og eðlisfræðingur, afar fjölhæfur vísindamaður. Rannsakaði m.a. mannsaugað, sjónskyn manna, rafsegulfræði, varmafræði og varðveislu orkunnar.

Dagatal hinna upplýstu

Hunang

Hunang er þykkni sem ýmis skordýr, t.d. býflugur, búa til úr blómasafa. Býflugur þurfa um 5 lítra af blómasafa til að búa til 1 lítra af hunangi. Elsta þekkta heimild um hunangssöfnun manna er frá miðsteinöld. Á um 8.000 ára gamalli hellamynd sést maður sækja sér hunang í hunangsbú.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Jóhannes Dagsson

1975

Jóhannes Dagsson er lektor við Listaháskóla Íslands. Rannsóknarsvið Jóhannesar liggur á mörkum hugspeki, málspeki og fagurfræði. Í rannsóknum sínum fæst hann við spurningar um merkingu og skynjun í samhengi listaverksins.

Nánar

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Hvað er hantaveira?

Önnur svör
Í dag Í vikunni

Bókmenntir og listir

Hvert er talið merkasta ljóð Steins Steinarr?

Stjarnvísindi: alheimurinn

Hvað getur þú sagt mér um Karlsvagninn?

Lífvísindi: almennt

Úr hvaða tveimur efnum eru litningar og hvaða hlutverki gegna efnin?

Læknisfræði

Hvað er einkirningasótt?

Sálfræði

Hvað merkja hugtökin hægri og vinstri í stjórnmálum?

Heimspeki

Hvað er lýðræði?

Sálfræði

Hvað getið þið sagt mér um geðhvarfasýki II og að hvaða leyti er hún ólík hringhygli?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Eru tennurnar bein?

Sagnfræði: Íslandssaga

Af hverju hernámu Bretar Ísland?

Sálfræði

Hvað merkja hugtökin hægri og vinstri í stjórnmálum?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hvað var Rauðsokkahreyfingin?

Málvísindi: íslensk

Hvenær ber að nota hornklofa, []?

Jarðvísindi

Hvað er hraun og hvað er kvika?

Lífvísindi: almennt

Eru fuglaber eitruð?

Læknisfræði

Hvað er grindargliðnun?

Jarðvísindi

Hversu langan tíma tekur það nýtt hraun að verða að hörðum steini?

Lífvísindi: almennt

Hvort eru ólífur ávextir eða grænmeti?

Læknisfræði

Er svartidauði enn þá til og eru til lækningar við honum?

Efnafræði

Hvað er gull og hvers vegna fellur ekkert á það?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?

Unga fólkið svarar

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Læknisfræði

Af hverju fáum við gubbupest?

Lífvísindi: dýrafræði

Er hunangsfluga og býfluga það sama?

Læknisfræði

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Bryndís Hrafnkelsdóttir, framkvæmdastjóri Happdrættis Háskóla Íslands, Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor Háskóla Íslands, og Jón Gunnar Þorsteinsson, ritstjóri Vísindavefs HÍ, endurnýjuðu á dögunum samning um stuðning Happdrættisins við Vísindavefinn...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Hver er eðlisfræðingurinn Francis Halzen og fyrir hvað fékk hann Nóbelsverðlaun árið 2026?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hvað eru fiseindir og hvenær voru þær fyrst uppgötvaðar?

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Eru aðferðir helstu nágrannalanda til að mæla verðbólgu öðruvísi en á Íslandi?

Vísindadagatal 14. október

Hermann von Helmholtz

1821-1894

Hunang

Jóhannes Dagsson

1975

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er dýpsta lægð í mb sem komið hefur yfir Ísland síðan mælingar hófust?

Hversu oft slær hjartað á mínútu?

Hvers vegna eru stjörnurnar hvítar?

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er dýpsta lægð í mb sem komið hefur yfir Ísland síðan mælingar hófust?

Hversu oft slær hjartað á mínútu?

Hvers vegna eru stjörnurnar hvítar?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað gerðist í fyrri heimsstyrjöldinni?

Hvað er millirifjagigt?

Hvað er ristill lengi að ganga yfir?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hvað er kreatín?

Hvað er lágþrýstingur?

Hvað er hantaveira?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Hvert er talið merkasta ljóð Steins Steinarr?

Hvað getur þú sagt mér um Karlsvagninn?

Úr hvaða tveimur efnum eru litningar og hvaða hlutverki gegna efnin?

Hvað er einkirningasótt?

Hvað merkja hugtökin hægri og vinstri í stjórnmálum?

Hvað er lýðræði?

Hvað getið þið sagt mér um geðhvarfasýki II og að hvaða leyti er hún ólík hringhygli?

Eru tennurnar bein?

Af hverju hernámu Bretar Ísland?

Hvað merkja hugtökin hægri og vinstri í stjórnmálum?

Hvað var Rauðsokkahreyfingin?

Hvenær ber að nota hornklofa, []?

Hvað er hraun og hvað er kvika?

Eru fuglaber eitruð?

Hvað er grindargliðnun?

Hversu langan tíma tekur það nýtt hraun að verða að hörðum steini?

Hvort eru ólífur ávextir eða grænmeti?

Er svartidauði enn þá til og eru til lækningar við honum?

Hvað er gull og hvers vegna fellur ekkert á það?

Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Af hverju fáum við gubbupest?

Er hunangsfluga og býfluga það sama?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni