Hvað merkir orðið gelgja sem notað er um þau sem eru á gelgjuskeiði?

Útgáfudagur:

29.10.2026

Höfundur:

Guðrún Kvaran

Margir hafa spurt Vísindavefinn um orðið gelgju. Aðrar spurningar eru meðal annars: Hvað nákvæmlega merkir orðið „gelgja“? Hvaðan kemur orðið gelgja? Hvað er gelgja? Er til einhver útskýring eða skilgreining á gelgju? Orðið gelgja hefu ...

Sjá nánar

Vísindadagatal 30. október

Vísindasagan

Mahatma Gandhi

1869-1948

Indverskur heimspekingur og stjórnmálamaður, hefur haft mikil áhrif með hugmyndum sínum um borgaralega óhlýðni gegn harðstjórn og um höfnun ofbeldis.

Nánar

Dagatal hinna upplýstu

Sement

Sement er bindiefni úr kalkdufti og leir. Sement er blandað vatni og yfirleitt sandi og möl. Þegar blandan þornar verður hún að grjótharðri steinsteypu. Hægt er að rekja sögu sementsins til þess tíma þegar menn fundu upp aðferð til að búa til kalk úr kalksteini. Forngrikkir á Krít og Egyptar notuðu sement fyrir 2500 f.Kr. og Rómverjar byggðu úr sementi í stórum stíl.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Viggó Þór Marteinsson

1961

Viggó Þór Marteinsson er sérfræðingur í örverufræði og lektor við Matvæla- og næringardeild HÍ ásamt því að vera faglegur leiðtogi á sviði rannsókna og nýsköpunar hjá Matís ohf.

Nánar

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Bryndís Hrafnkelsdóttir, framkvæmdastjóri Happdrættis Háskóla Íslands, Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor Háskóla Íslands, og Jón Gunnar Þorsteinsson, ritstjóri Vísindavefs HÍ, endurnýjuðu á dögunum samning um stuðning Happdrættisins við Vísindavefinn...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Hvað merkir orðið gelgja sem notað er um þau sem eru á gelgjuskeiði?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hversu algeng eru eldgos í Bandaríkjunum og hvers vegna heyrum við svo sjaldan um þau?

Hvers konar orð er manns og hvernig er það notað í orðasamböndum?

Af hverju fóru múslimar í landvinninga á Íberíuskaga á 8. öld og hverjir réðu þá ríkjum á skaganum?

Vísindadagatal 30. október

Mahatma Gandhi

1869-1948

Sement

Viggó Þór Marteinsson

1961

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Hvað er ristill lengi að ganga yfir?

Hvernig breiðist Creutzfeldt-Jakob-sjúkdómurinn út?

Hverjar eru hefðir og saga hrekkjavöku?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er Likert-kvarði sem notaður er í spurningakönnunum?

Hvað er ristill lengi að ganga yfir?

Hvernig breiðist Creutzfeldt-Jakob-sjúkdómurinn út?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hverjar eru hefðir og saga hrekkjavöku?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Af hverju voru galdraofsóknir svona algengar á Ströndum?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Er rafsegulmengun í rafbílum?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er ristill lengi að ganga yfir?

Hvaðan er orðið krummafótur komið?

Af hverju koma silfurskottur í hús? Tengist það rakaskemmdum eða leka?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er kreatín?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hvað er lágþrýstingur?

Hvað er hantaveira?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Hvenær á að nota í og hvenær á með staðanöfnum?

Hversu há var Marshall-aðstoðin sem Ísland fékk eftir seinni heimsstyrjöld?

Hvað veldur vindgangi?

Hver var Zaraþústra?

Hvað veldur beinhimnubólgu?

Hvað er jökulrof? Hvernig verður jökulrof og landmótun jökla á Íslandi?

Hvaða rakastig er æskilegt að hafa innandyra og hvað er það vanalega hér á Íslandi?

Hvað er histamín, er það gott eða vont, hvað gerir það, hvert er mikilvægi þess og fleira.

Hvar finnst veggjalús aðallega á Íslandi og hverjar eru kjöraðstæður hennar?

Hver var Bríet Bjarnhéðinsdóttir og hvert var framlag hennar til kvenréttindabaráttu á Íslandi?

Hver voru helstu atriði Versalasamninganna og hvers vegna stuðluðu þeir ekki að varanlegum friði eins og stefnt var að?

Hvað orsakar Meniere-sjúkdóm og hver eru einkenni hans?

Hvenær á að nota „mig“ og hvenær á að nota „mér“ með sagnorðum?

Hvað er hvíldarpúls og hvað getur hann orðið hægur?

Hvað er fæðukeðja og fæðupíramídi?

Hvað er lungnaþemba og hverjar eru afleiðingar hennar?

Hvað er MÓSA-smit?

Hvað var Rauðsokkahreyfingin?

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Af hverju pissar maður blóði?

Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?

Er hunangsfluga og býfluga það sama?

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Vísindafréttir

Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni