Í nóvember 2026 gáfu efnafræðingar og aðrir sérfræðingar út ályktun um notkun íslenskra frumefnaheita í námsefni grunnskóla. Í samræmi við ályktunina er mælt með þeim íslensku heitum yfir frumefnin sem sjást hér í töflunni fyrir neðan. Taflan sýni ...
Sjá nánarVísindadagatal 13. nóvember
Vísindasagan
Amedeo Avogadro
1776-1856
Ítalskur raunvísindamaður, átti mikinn þátt í að þróa hugmyndir manna um atóm og sameindir á 19. öld, samanber tölu Avogadros sem við hann er kennd.
Dagatal hinna upplýstu
Gleraugu
Elsta ritaða heimild um notkun glerlinsa er eftir fransiskanamunkinn Roger Bacon frá síðari hluta 13. aldar. Á þeim tíma fóru menn að nota linsur, settar í ramma, til lestrar bæði í Evrópu og Kína. Fyrsta málverkið sem sýnir mann með gleraugu er málað 1352. Benjamín Franklín fann upp tvískipt gleraugu árið 1784.
Íslenskir vísindamenn
Viðar Guðmundsson
1955
Viðar Guðmundsson er prófessor í eðlisfræði við HÍ. Rannsóknir Viðars hafa snúist um líkanagerð af ýmsum eiginleikum rafeindakerfa í skertum víddum í manngerðum hálfleiðurum.
Vinsæl svör
Hefur einhver borað sig í gegnum jarðskorpuna?
Hvaðan eru orðin apaskinn og apaskinnsgalli komin og af hverju fékk klæðnaðurinn þetta heiti?
Af hverju hefur náttúrulegt val ekki þróað ódauðlegt dýr?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er sýrustig (pH)?
Hvað heita öll frumefnin á íslensku?
Hvaðan eru orðin apaskinn og apaskinnsgalli komin og af hverju fékk klæðnaðurinn þetta heiti?
Hefur einhver borað sig í gegnum jarðskorpuna?
Hvaða hundanöfn eru notuð á íslenska hunda og hafa hundaheiti breyst í seinni tíð?
Hvað er sýrustig (pH)?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Af hverju sjást engir jöklar á suðurhveli jarðar á kortum sem sýna útbreiðslu jökla á ísöld?
Hvaðan eru orðin apaskinn og apaskinnsgalli komin og af hverju fékk klæðnaðurinn þetta heiti?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvernig breiðist Creutzfeldt-Jakob-sjúkdómurinn út?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Hvað er axlarklemma?
Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er kreatín?
Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?
Hvað er lágþrýstingur?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Önnur svör
Hvað er gyllinæð og hvernig er hægt að losna við hana?
Hvenær ber að nota hornklofa, []?
Hvar keypti Davíð ölið?
Hvað er vöðvabólga og hvernig losnar maður við hana?
Hvernig brennir maður prótíni, kolvetni og fitu?
Hverjar eru algengustu villurnar í talaðri íslensku?
Hver var Rasmus Christian Rask?
Hvað heita kertin fjögur á aðventukransinum?
Hvenær var síðasta aftakan á Íslandi?
Hvaða einkenni fylgja skorti á B-12 vítamíni?
Hvaða áhrif hefur alkóhól á heila og líkama?
Hvernig losnar maður við silfurskottur?
Hvernig lýsir glútenóþol sér?
Segir maður stemming, stemning eða stemmning? Svarið fljótt því hér stefnir í hjónaskilnað!
Hvað eru mórar? Fylgja þeir alltaf ákveðnum fjölskyldum?
Viltu segja mér allt um merði?
Hvernig hljóðar lengsta orð í heimi á íslensku?
Hvernig byrjaði galdrafárið á Íslandi og hvert var hlutverk almennings?
Hvað er feit lifur og af hverju stafar hún?
Hvað gerðist í heimsstyrjöldinni síðari í grófum dráttum?
Hvar finnst veggjalús aðallega á Íslandi og hverjar eru kjöraðstæður hennar?
Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?
Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?
Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?
Vísindafréttir
Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn
Bryndís Hrafnkelsdóttir, framkvæmdastjóri Happdrættis Háskóla Íslands, Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor Háskóla Íslands, og Jón Gunnar Þorsteinsson, ritstjóri Vísindavefs HÍ, endurnýjuðu á dögunum samning um stuðning Happdrættisins við Vísindavefinn...
Nánar