Sólin Rís 10:37 • sest 16:43 í Reykjavík

Tunglið Rís 11:10 • Sest 22:26 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 08:35 • Síðdegis: 20:55 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 02:23 • Síðdegis: 14:55 í Reykjavík

Sólin Rís 10:37 • sest 16:43 í Reykjavík

Tunglið Rís 11:10 • Sest 22:26 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 08:35 • Síðdegis: 20:55 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 02:23 • Síðdegis: 14:55 í Reykjavík

Leiðbeiningar Til baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

Er vitað hversu margir sem komnir eru yfir fimmtugt geta lesið sér til gagns?

Útgáfudagur:

21.01.2026

Höfundur:

Sigríður Ólafsdóttir

Upprunalega spurningin hljóðaði svona: Eru til rannsóknir sem mæla hversu hátt hlutfall Íslendinga sem komnir eru yfir fimmtugt uppfylla þær kröfur að geta lesið sér til gagns? Nei, því miður veit ég ekki til þess að slíkt hafi verið rannsakað ...

Sjá nánar

Nýjustu svörin

Skoða öll nýjustu svörin

Menntunarfræði

Eru um 50% skóladrengja ólæsir eftir 10 ára skólagöngu?

Menntunarfræði

Hver er fræðilega skilgreiningin á að geta lesið sér til gagns?

Menntunarfræði

Hvaða færni þarf til að skilja lesinn texta?

Vísindadagatal 22. janúar

Vísindasagan

Gloria Jean Watkins

1952

Bandarísk fræðikona, rithöfundur og femínisti, þekkt undir höfundarnafninu bell hooks. Hefur m.a. fjallað um tengsl kynþátta, stétta og kyns.

Nánar

Dagatal hinna upplýstu

Manga

Manga er japanskt teiknimyndasöguform. Möngur urðu til skömmu eftir lok síðari heimsstyrjaldar en þær eiga sér lengri forsögu. Stíll teiknimyndanna er blanda af sígildum japönskum teiknistíl og vestrænum stíl. Í möngumyndum er oft lögð áhersla á ýkt svipbrigði og andlitsdrætti, svo sem stór augu.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Steinunn Kristjánsdóttir

1965

Steinunn Kristjánsdóttir er prófessor í fornleifafræði við Sagnfræði- og heimspekideild Háskóla Íslands. Helstu rannsóknasvið hennar eru miðaldafornleifafræði, norræn fornleifafræði, kirkjusaga, klausturfornleifafræði, kynjafornleifafræði, þróun húsagerða og miðlun vísindalegrar þekkingar.

Nánar

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Menntunarfræði

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Þann 9. desember 2025 var tilkynnt að Vísindavefurinn fengi styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn. Í frétt á vefsíðu Stjórnarráðs Íslands segir þetta: Að auki hefur verið ákveðið að fimm milljónir króna renni til Vísindavefs Háskó...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Er vitað hversu margir sem komnir eru yfir fimmtugt geta lesið sér til gagns?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Eru um 50% skóladrengja ólæsir eftir 10 ára skólagöngu?

Hver er fræðilega skilgreiningin á að geta lesið sér til gagns?

Hvaða færni þarf til að skilja lesinn texta?

Vísindadagatal 22. janúar

Gloria Jean Watkins

1952

Manga

Steinunn Kristjánsdóttir

1965

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Eru um 50% skóladrengja ólæsir eftir 10 ára skólagöngu?

Hvað er kreatín?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hver er fræðilega skilgreiningin á að geta lesið sér til gagns?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað eru fordómar?

Eru um 50% skóladrengja ólæsir eftir 10 ára skólagöngu?

Hvernig komst Adolf Hitler til valda?

Hver er fræðilega skilgreiningin á að geta lesið sér til gagns?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er kreatín?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er kreatín?

Eru kynin bara tvö?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvernig komst Adolf Hitler til valda?

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er kreatín?

Eru kynin bara tvö?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hvernig komst Adolf Hitler til valda?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Hvað er staðalfrávik?

Hvað gerðist í heimsstyrjöldinni síðari í grófum dráttum?

Hver eru hlutverk heilakönguls og heiladinguls?

Hvernig lýsir sjúkdómurinn lupus sér?

Hver var Aristóteles?

Hvernig verða norðurljós til?

Hvað er ME sem áður kallaðist „síþreyta“?

Hvernig starfar mannsheilinn? Hverjar eru helstu heilastöðvarnar?

Hversu mikið D-vítamín ættu Íslendingar að taka?

Hvað veldur sykurfalli og hverjar eru afleiðingar þess á líðan einstaklings?

Af hverju fáum við gubbupest?

Hvað er einkirningasótt?

Hvað er Stonehenge? Hverjir byggðu mannvirkið og hvenær?

Er einhver munur á því að vera skrítinn eða skrýtinn?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hvað er hambjalla? Því þrífst hún í hýbýlum manna? Getur hún valdið skaða?

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?

Hvað er Stonehenge? Hverjir byggðu mannvirkið og hvenær?

Er einhver munur á því að vera skrítinn eða skrýtinn?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hvað er hambjalla? Því þrífst hún í hýbýlum manna? Getur hún valdið skaða?

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni