Sólin Rís 05:21 • sest 21:33 í Reykjavík

Tunglið Rís 12:45 • Sest 05:14 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 00:55 • Síðdegis: 13:50 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 07:35 • Síðdegis: 19:59 í Reykjavík

Sólin Rís 05:21 • sest 21:33 í Reykjavík

Tunglið Rís 12:45 • Sest 05:14 í Reykjavík

Flóð Árdegis: 00:55 • Síðdegis: 13:50 í Reykjavík

Fjara Árdegis: 07:35 • Síðdegis: 19:59 í Reykjavík

Leiðbeiningar Til baka

Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

Hví er „hví“ ekki notað lengur?

Útgáfudagur:

24.04.2026

Höfundur:

Guðrún Kvaran

Öll spurningin hljóðaði svona: Hví er „hví“ ekki notað lengur? Hvers vegna segjum við frekar „hvers vegna“ eða „af hverju“? Hví er upphaflega þágufallsmynd af spurnarfornafninu hvat ‘hvað’ í fornu máli. Það beygðist: Nf. hvatÞf. hvatÞgf. hvi ...

Sjá nánar

Nýjustu svörin

Skoða öll nýjustu svörin

Jarðvísindi

Hversu mikið mun land rísa við Grænland ef jökullinn þar bráðnar?

Lögfræði

Er eitthvað um að semja þegar ríki gera aðildarsamning við ESB?

Lífvísindi: almennt

Hvað eru til margar tegundir af holdýrum?

Vísindadagatal 25. apríl

Vísindasagan

Gregor Mendel

1822-1884

Austurrísk-tékkneskur vísindamaður og munkur, sá að erfðir í baunaplöntum hlíta sérstökum lögmálum sem við hann eru kennd en athuganir hans vöktu ekki athygli fyrr en löngu síðar.

Nánar

Dagatal hinna upplýstu

Píanó

Píanó er strengjahljóðfæri. Þegar ýtt er á nótur hljómborðsins slá hamrar á strengina. Ítalinn Bartolomeo Cristofori smíðaði fyrsta píanóið um 1700. Á ítölsku fékk það fljótlega nafnið pianoforte, sem þýðir ‚veiktsterkt‘, enda réð það yfir miklu meiri styrkleikamun en forverar þess. Strax á 18. öld varð píanó útbreiddasta hljómborðshljóðfærið.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Jón Guðnason

1975

Jón Guðnason er dósent við Tækni- og verkfræðideild Háskólans í Reykjavík og forstöðumaður Gervigreindarseturs Háskólans í Reykjavík. Jón stundar rannsóknir á talmerkjafræði og máltækni.

Nánar

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Hvaðan er textinn "Atti katti nóa" kominn? Er þetta bara bull, erlendur texti eða einhver afbökun?

Tölvunarfræði

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Veðurfræði

Hvenær er sumardagurinn fyrsti og er hann vel valinn sem upphaf sumarsins?

Unga fólkið svarar

Út á hvað gengur 1. maí?

Tölvunarfræði

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Málvísindi: íslensk

Hvers konar dí er í því sem er dísætt?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvað er kreatín?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvað er lágþrýstingur?

Bókmenntir og listir

Hvaðan er textinn "Atti katti nóa" kominn? Er þetta bara bull, erlendur texti eða einhver afbökun?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Tölvunarfræði

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvað er kreatín?

Lífvísindi: dýrafræði

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Önnur svör
Í dag Í vikunni

Læknisfræði

Hvað er bakflæði?

Læknisfræði

Hvað er „vanvirkur skjaldkirtill“ og hvað er til ráða?

Hagfræði

Af hverju varð bankahrunið 2008?

Félagsvísindi almennt

Hvað eru samfélagsmiðlar?

Sagnfræði: Íslandssaga

Hver er saga bænda á Íslandi?

Málvísindi: íslensk

Hvernig fá menn sér kríu og hvað kemur krían því við?

Læknisfræði

Hvað er sólarexem?

Læknisfræði

Hvað er nárakviðslit og er hægt að lækna það?

Veðurfræði

Hvað er þoka og hvenær geta veðurathugunarmenn notað það hugtak til að lýsa veðrinu?

Læknisfræði

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Læknisfræði

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Læknisfræði

Hvað er grindargliðnun?

Læknisfræði

Hver eru einkenni krabbameina í endaþarmi?

Unga fólkið svarar

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Læknisfræði

Af hverju sér maður stundum bletti fyrir augunum?

Lífvísindi: mannslíkaminn

Hvað veldur vindgangi?

Umhverfismál

Hvað er kolefnisspor?

Sagnfræði: Íslandssaga

Bjuggu Íslendingar enn í torfbæjum 1918?

Eðlisfræði: í daglegu lífi

Er hættulegt að vera í rafmagnsbíl í eldingaveðri?

Sálfræði

Hver eru einkenni geðklofa?

Læknisfræði

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Málvísindi: íslensk

Hvað þýðir 'miðvikudagur til moldar'?

Læknisfræði

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hagfræði

Hver eru lágmarkslaun á Íslandi?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Þann 9. desember 2025 var tilkynnt að Vísindavefurinn fengi styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn. Í frétt á vefsíðu Stjórnarráðs Íslands segir þetta: Að auki hefur verið ákveðið að fimm milljónir króna renni til Vísindavefs Háskó...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Hví er „hví“ ekki notað lengur?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hversu mikið mun land rísa við Grænland ef jökullinn þar bráðnar?

Er eitthvað um að semja þegar ríki gera aðildarsamning við ESB?

Hvað eru til margar tegundir af holdýrum?

Vísindadagatal 25. apríl

Gregor Mendel

1822-1884

Píanó

Jón Guðnason

1975

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hví er „hví“ ekki notað lengur?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er popúlismi?

Út á hvað gengur 1. maí?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvaðan er textinn "Atti katti nóa" kominn? Er þetta bara bull, erlendur texti eða einhver afbökun?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvenær er sumardagurinn fyrsti og er hann vel valinn sem upphaf sumarsins?

Út á hvað gengur 1. maí?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvers konar dí er í því sem er dísætt?

Hvað er kreatín?

Hvað er lágþrýstingur?

Hvaðan er textinn "Atti katti nóa" kominn? Er þetta bara bull, erlendur texti eða einhver afbökun?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvað er kreatín?

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Hvað er bakflæði?

Hvað er „vanvirkur skjaldkirtill“ og hvað er til ráða?

Af hverju varð bankahrunið 2008?

Hvað eru samfélagsmiðlar?

Hver er saga bænda á Íslandi?

Hvernig fá menn sér kríu og hvað kemur krían því við?

Hvað er sólarexem?

Hvað er nárakviðslit og er hægt að lækna það?

Hvað er þoka og hvenær geta veðurathugunarmenn notað það hugtak til að lýsa veðrinu?

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Hvað er grindargliðnun?

Hver eru einkenni krabbameina í endaþarmi?

Hvað eru mörg grömm af prótínum í einu meðalhænueggi?

Af hverju sér maður stundum bletti fyrir augunum?

Hvað veldur vindgangi?

Hvað er kolefnisspor?

Bjuggu Íslendingar enn í torfbæjum 1918?

Er hættulegt að vera í rafmagnsbíl í eldingaveðri?

Hver eru einkenni geðklofa?

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Hvað þýðir 'miðvikudagur til moldar'?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hver eru lágmarkslaun á Íslandi?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni