Í nóvember 2026 gáfu efnafræðingar og aðrir sérfræðingar út ályktun um notkun íslenskra frumefnaheita í námsefni grunnskóla. Í samræmi við ályktunina er mælt með þeim íslensku heitum yfir frumefnin sem sjást hér í töflunni fyrir neðan. Taflan sýni ...
Sjá nánarVísindadagatal 15. nóvember
Vísindasagan
Roland Barthes
1915-1980
Franskur bókmenntafræðingur, heimspekingur og táknfræðingur. Hafði mikil og róttæk áhrif á þróun þessara fræðigreina.
Dagatal hinna upplýstu
Kvikmyndir
Fræðimenn eru ekki sammála um hver fyrsta kvikmynd heims var. Fyrsta hreyfimynd sögunnar er talin vera röð mynda af hesti ríkisstjóra Kaliforníu á hlaupum. Hún er frá árinu 1878. Fyrsta bíósýning sögunnar var haldin árið 1895 þegar kvikmyndagerðarmennirnir og bræðurnir Auguste og Louis Lumière sýndu 10 stuttmyndir í París. Sýningin var um 7 mínútna löng.
Íslenskir vísindamenn
Halldór Björnsson
1965
Halldór Björnsson er haf- og veðurfræðingur á Veðurstofu Íslands. Hann hefur stundað rannsóknir á sviði veðurfræði, veðurfarsfræði, haffræði, hafísfræði og loftslagskerfisfræði.
Vinsæl svör
Hvaðan er orðatiltækið að vera í essinu sínu upprunnið? Hvaða ess er átt við?
Af hverju hefur náttúrulegt val ekki þróað ódauðlegt dýr?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Hvaða reglur gilda um akstur í hringtorgum og eiga þær líka við um erlenda ökumenn?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er þetta "babb" sem á það til að koma í báta?
Hvaðan eru orðin apaskinn og apaskinnsgalli komin og af hverju fékk klæðnaðurinn þetta heiti?
Hefur einhver borað sig í gegnum jarðskorpuna?
Hvaðan er orðatiltækið að vera í essinu sínu upprunnið? Hvaða ess er átt við?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er sýrustig (pH)?
Hvaða hundanöfn eru notuð á íslenska hunda og hafa hundaheiti breyst í seinni tíð?
Af hverju sjást engir jöklar á suðurhveli jarðar á kortum sem sýna útbreiðslu jökla á ísöld?
Hvaðan eru orðin apaskinn og apaskinnsgalli komin og af hverju fékk klæðnaðurinn þetta heiti?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvernig breiðist Creutzfeldt-Jakob-sjúkdómurinn út?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Hvað er axlarklemma?
Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?
Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?
Hvað er kreatín?
Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?
Hvað er ristill lengi að ganga yfir?
Hvað er lágþrýstingur?
Önnur svör
Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?
Töluðu Danir og Íslendingar einhvern tíma sama tungumálið?
Hvað heitir hesturinn hennar Línu Langsokks?
Hvað er mölur?
Hvar er miðpunktur Íslands?
Hvaðan kemur orðið „jól“ og úr hverju er það myndað?
Hver er sterkasti vöðvinn í líkama manns, hver er sá stærsti og hvað eru vöðvarnir margir?
Hversu margir búa í Afríku?
Hvað eru margar mállýskur í íslensku og hverjar eru þær?
Hvað getið þið sagt mér um Stephan G. Stephansson?
Hvað getið þið sagt mér um PCB?
Getið þið sagt mér sem mest um Hallgrím Pétursson?
Um hvað snerist Kúbudeilan?
Hvernig lýsir glútenóþol sér?
Hver er munurinn á bakteríu og veiru? Eru sýklar og bakteríur það sama?
Hver konar kvæði er Lilja sem Eysteinn Ásgrímsson á að hafa ort?
Segir maður stemming, stemning eða stemmning? Svarið fljótt því hér stefnir í hjónaskilnað!
Hvað er ísöld og hvenær myndast hún?
Hvað er feit lifur og af hverju stafar hún?
Hvar finnst veggjalús aðallega á Íslandi og hverjar eru kjöraðstæður hennar?
Hvað gerðist í heimsstyrjöldinni síðari í grófum dráttum?
Hvaða hlutverki gegnir miltað og er hægt að lifa án þess?
Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?
Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?
Vísindafréttir
Vísindavefurinn og HHÍ endurnýja samstarfssamning sinn
Bryndís Hrafnkelsdóttir, framkvæmdastjóri Happdrættis Háskóla Íslands, Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor Háskóla Íslands, og Jón Gunnar Þorsteinsson, ritstjóri Vísindavefs HÍ, endurnýjuðu á dögunum samning um stuðning Happdrættisins við Vísindavefinn...
Nánar