Sendu inn spurningu

Hér getur þú sent okkur nýjar spurningar um vísindaleg efni.

Hafðu spurninguna stutta og hnitmiðaða og sendu aðeins eina í einu. Einlægar og vandaðar spurningar um mikilvæg efni eru líklegastar til að kalla fram vönduð og greið svör. Ekki er víst að tími vinnist til að svara öllum spurningum.

Persónulegar upplýsingar um spyrjendur eru eingöngu notaðar í starfsemi vefsins, til dæmis til að svör verði við hæfi spyrjenda. Spurningum er ekki sinnt ef spyrjandi villir á sér heimildir eða segir ekki nægileg deili á sér.

Spurningum sem eru ekki á verksviði vefsins er eytt.

Að öðru leyti er hægt að spyrja Vísindavefinn um allt milli himins og jarðar!

=

Guðrún Kvaran

prófessor

  1. Hvers konar „brögð“ eru í orðinu trúarbrögð?
  2. Hvaðan kemur nafnið krossfiskur?
  3. Er til fornt íslenskt orð yfir það að hreinsa lús úr höfði?
  4. Hvaða skeggi er þetta í orðinu eyjaskeggi?
  5. Hvað er átt við í Vatnsdæla sögu með orðunum „láttu eigi nafn mitt niðri liggja“?
  6. Getur upphrópunin „Hæ” verið heil setning?
  7. Af hverju segja menn skinkur í merkingunni þúsund krónur?
  8. Hvað er lúsablesi?
  9. Hvernig er hægt að 'splæsa' á aðra?
  10. Hvers konar helgidagur er það þegar maður gleymir að þvo blett á bílnum?
  11. Hvaða föðurhús eru þetta þegar einhverju er vísað til föðurhúsanna?
  12. Hver er uppruni kenninafnanna okkar?
  13. Er rangt að segja „við förum erlendis“?
  14. Hver eru eiginlega þessi „síðustu forvöð“?
  15. Kannist þið við orðið tíri/týri um timburstafla?
  16. Af hverju er orðið gerekti dregið?
  17. Hverjum er hægt að bjóða birginn?
  18. Hvers konar gala er í galakjól, galadressi eða galaveislu?
  19. Er til orð um samband afa eða ömmu við barnabörn sín?
  20. Hvaða bofs er átt við þegar menn heyra ekki bofs?
  21. Hvað er valdefling og hvenær kemur orðið fram í íslensku?
  22. Getur verið að cachupa sem borðuð er á Grænhöfðaeyjum eigi sér rætur í íslenska orðinu kjötsúpa?
  23. Hvers konar vöttur er í götunni Vattarás?
  24. Hvers vegna heitir flóamarkaður þessu nafni?
  25. Af hverju er sagt „ég stökk hátt" en ekki „ég stökk háa"?
  26. Hvenær var orðið gjálífi fyrst notað og hver er uppruni orðsins?
  27. Hverjar eru orðsifjar orðsins gengilbeina?
  28. Er líklegt að sögnin 'að gala' hafi orðið til þegar menn voru hengdir í gálgum?
  29. Hverjum er ekki fisjað saman?
  30. Hvort deyja menn „um“ eða „fyrir“ aldur fram?
  31. Hvað er flekkað mannorð?
  32. Hvaðan kemur orðið busi?
  33. Getur verið að Íslendingum hafi þótt Baskar (Vasco) svo duglegir að það sé skýringin á orðinu vaskir menn?
  34. Hver er upprunaleg merking orðsins „sauður“?
  35. Af hverju bjóðum við ekki 'góðan morgun' líkt og gert er í öðrum germönskum málum?
  36. Hvernig springa menn á limminu?
  37. Á hvaða snoðir komast menn?
  38. Af hverju segja menn kúlur í merkingunni milljónir?
  39. Er til íslenskt orð sem hefur 8 samhljóða í röð, ég bjó til orðið tunglsstrjáli?
  40. Hvernig er best að nota orðið krakkar, eru unglingar ennþá krakkar?
  41. Hvaðan koma orðin Landmenn og Landmannalaugar?
  42. Hvort er réttara að segja „Þau slitu samvistum...“ eða „Þau slitu samvistir ...“?
  43. Hvað er „að mála bæinn rauðan" og hvaðan kemur það?
  44. Er ekki varasamt að nota sagnorðið að upphefja í merkingunni "virka gegn" í textum um lyf og læknisfræði?
  45. Nafnið Indriði er með þremur i-um, er það eina íslenska karlmannsnafnið með þremur i-um?
  46. Eru til orð í íslensku yfir mann frænku minnar eða konu frænda míns?
  47. Hvernig urðu ættarnöfn til og af hverju?
  48. Hvað er þyngra en tárum taki?
  49. Hvað halda menn með pomp og prakt?
  50. Hvaðan kemur orðið erfidrykkja og hvaða erfi er verið að drekka?
  51. Er eftirnafn fólks hluti af þeirra eiginnafni?
  52. Hvað merkja orðatiltækin „þar hitti skrattinn ömmu sína“ og „til skamms tíma“?
  53. Ég er ættaður af Vestfjörðum og nota orðið blóðmör í kvenkyni, er það rangt?
  54. Hvers vegna heitir fremsti hluti typpisins kóngur?
  55. Hver er rétta skýringin á orðinu skammrif?
  56. Af hverju spýta menn í lófana?
  57. Hvað eru hamsar í mörfloti og tólg?
  58. Kvænast samkynhneigðar konur?
  59. Hvað merkir orðið ekta og hver er uppruni þess?
  60. Hvað er maskínupappír og af hverju er hann kenndur við maskínu?
  61. Hver er uppruni orðsins bongóblíða? Er að að velta því fyrir mér í rigningunni.
  62. Hvaðan kemur orðatiltækið að "gjalda rauðan belg fyrir gráan"?
  63. Hvaðan kemur nafnið á kökunni hjónabandssæla?
  64. Hvað þýðir orðið galgopi?
  65. Hvað þýðir orðið kviklæst?
  66. Hvað er að „murka“ úr einhverjum lífið?
  67. Í Ölkofra sögu segir svo um hann: „Honum voru augu þung.“ Hvað merkir setningin?
  68. Af hverju heitir rykfrakki þessu nafni?
  69. Hvort er réttara að segja purusteik eða pörusteik?
  70. Fara íþróttafréttamenn alltaf rétt með raðtölur?
  71. Hvert er farið fram í rauðan dauðann?
  72. Hvers konar dí er í því sem er dísætt?
  73. Hvað eru Eyjólfur og menn hans margir ef „Eyjólfur kom við fimmtánda mann“?
  74. Af hverju nota Íslendingar heitið Hróarskelda um Roskilde?
  75. Hvaðan kemur orðasambandið „að skeika að sköpuðu“?
  76. Eru öll íslensk orð sem byrja á bókstafnum p tökuorð?
  77. Hvers vegna nota Íslendingar föðurnöfn en fólk á öðrum Norðurlöndum ættarnöfn?
  78. Hvaða kemur orðið óskundi inn í málið og er þá orðið skundi til?
  79. Hvort er rétt að segja „á misjöfnu þrífast börnin best“ eða „af misjöfnu þrífast börnin best“?
  80. Af hverju heitir bakkelsið ástarpungar?
  81. Var é tvíhljóð fyrr á öldum?
  82. Hvaðan kemur orðið skrípó?
  83. Hvað er skammrif og hvaða böggull fylgir því?
  84. Getur verið að orðið Versalir komi úr ásatrú?
  85. Hvaðan kemur sögnin að sóla, eins og að sóla einhvern í fótbolta?
  86. Er lof ekki bara til í eintölu? Hvaða „lof“ eru það þegar menn ráða lögum og lofum?
  87. Barðist Ólafur Ragnar gegn þéringum? Hvenær hættu Íslendingar að þéra?
  88. Hvernig draga menn seiminn?
  89. Hvernig getur eitthvað verið kolólöglegt? Hvaða kol er átt við?
  90. Af hverju kallast vöðvasamdrættir í auga fjörfiskur?
  91. Hvenær er næsta helgi?
  92. Er eitthvað vitað um jólasveininn Kattarvala sem sagt er frá í þjóðsögum?
  93. Hvort eru þeir sem kjósa að flytja til Íslands nýbúar eða innflytjendur?
  94. Hvað merkir að vera grandvar og grandlaus?
  95. Gæti verið að úlnliður sé komið frá úlfliðr, sbr. þegar Fenrisúlfur beit höndina af Tý?
  96. Hvaðan kemur orðasambandið „að kaupa köttinn í sekknum“?
  97. Hvað var liturinn appelsínugulur kallaður áður en appelsínur urðu þekktar á Íslandi?
  98. Hvaða orð á að nota yfir kynfæri kvenna og er píka upprunalegasta orðið?
  99. Hvers konar herör er verið að skera upp?
  100. Hver er uppruni orðsins krakki?
  101. Hvað er vettugur og hvernig er hægt að virða eitthvað að vettugi?
  102. Er orðið sundföt ekki bara til í fleirtölu? Stafsetningarperrinn telur að sundfat sé rétt.
  103. Hvað þýðir kvazk sem kemur stundum fyrir í Íslendingasögum?
  104. Hvaðan er orðið 'oðra' komið?
  105. Hvað merkir sögnin að knega?
  106. Tengjast lýsingarorðin ýmislegur og ýmiss konar jötninum Ými?
  107. Hver er uppruni orðsins bakkelsi?
  108. Af hverju segir maður að eitthvað sé gráupplagt?
  109. Af hverju erum við „með grátstafinn“ í kverkunum?
  110. Af hverju tölum við um hnífapör en ekki gafflapör?
  111. Af hverju segjum við hjúkket eða hjúkk þegar okkur er létt?
  112. Hvað er að hafa tögl og hagldir?
  113. Það hefur myndast togstreita á milli mín og mannsins mín, því ég nota orðið ristavél. Er orðið ekki til?
  114. Hver er uppruni orðsins kúrbítur?
  115. Hvort er maður þúsundþjalasmiður eða þúsundfjalasmiður?
  116. Hvenær hæfir skel kjafti?
  117. Af hverju notum við ekki symfónía fyrir alþjóðaorðið symphony í staðinn fyrir sinfónía?
  118. Hvaða klabb er þetta þegar talað er um 'allt heila klabbið'?
  119. Hvert er rétt nafn hljóðfærisins: harmonika, harmonikka, harmóníka, harmoníka?
  120. Af hverju er smámæli kallað þessu nafni?
  121. Hvaðan kemur orðið gluggi? Af hverju notum við ekki vindauga samanber window?
  122. Hvað þýðir það að vera á bísanum og hvaðan er það komið?
  123. Hver er uppruni og upprunaleg merking orðsins skíthæll?
  124. Hvaðan koma orðin amma og afi?
  125. Af hverju heita rúsínur þessu nafni?
  126. Er mögulegt að orðið dandalast komi frá Enrico Dandolo?
  127. Hver er uppruni orðsins tíska og tengist það orðinu tíðarandi?
  128. Af hverju heitir generalprufa þessu nafni?
  129. Hvað er orðið lýsi gamalt í málinu?
  130. Hvað er „alla malla“ og hvaðan kemur það?
  131. Hverjar eru rætur eða uppruni orðsins fórn?
  132. Hvaða merkingu hafði titillinn jungkæri á miðöldum?
  133. Með hvers konar andfælum vakna menn upp?
  134. Af hverju heita parísarhjól þessu nafni? Á ensku kallast þau Ferris wheel
  135. Við hvaða götur er átt við þegar menn fara ekki í grafgötur um eitthvað?
  136. Hvaða merkir málshátturinn orð eru til alls vís?
  137. Hvað merkir mánaðarheitið mörsugur?
  138. Hvaða enda er átt við þegar menn „ná ekki endum saman“?
  139. Er orðið kerling alltaf notað í neikvæðri merkingu?
  140. Fjögurra ára sonur minn spyr hvað orðið 'kreik' merkir?
  141. Getur verið að Íslendingar hafi ruglast á orðunum sæng og dýna?
  142. Hvernig myndast föll í tungumálum?
  143. Tengdamóðir mín sagði: "Það er helvítis garður í honum," hvað á hún við?
  144. Hvaða typpi er uppi á honum?
  145. Hvernig og hvenær komst sá siður á að tala dönsku á sunnudögum?
  146. Hversvegna heitir þumalputti þessu nafni?
  147. Kannist þið við orðatiltækið 'það er kálfshár og fífa í þér' sem amma mín heitin notaði um börn í slæmu skapi?
  148. Hvað er fyrir neðan allar hellur?
  149. Hvaðan kemur orðið dýflissa?
  150. Hvenær kom tvínefni fyrst fram á Íslandi?
  151. Er nafnorðið þolinmóður notað yfir verkfæri?
  152. Hvaða döf er átt við þegar eitthvað er á döfinni?
  153. Hvort hafa menn fætur eða lappir?
  154. Af hverju kallast gluggi á skipi kýrauga?
  155. Hvaða hött er átt við þegar eitthvað er 'út í hött'?
  156. Hvers konar afhroð er hægt að gjalda?
  157. Hvaðan kemur orðatiltækið að vera komin á steypirinn?
  158. Hver er uppruni og merking orðanna uppstúfur og jafningur?
  159. Tengist orðið læðingur því að læðast?
  160. Hvað eru firnindi?
  161. Hvers konar dómar eru sleggjudómar?
  162. Hvað eiga orðin kerlingartár, groms og nærbuxnavatn sameiginlegt?
  163. Hvaðan kemur orðið afleggjari og hvað merkir það?
  164. Hvað er klappað og klárt?
  165. Af hverju segjum við „sama og þegið“ þegar við afþökkum eitthvað?
  166. Það eru miklar umræður í vinnunni um það hvort eigi að flota eða fleyta gólf? Getið þið leyst úr þessu?
  167. Hvaða 'bí' er átt við hjá manni sem er bísperrtur?
  168. Hvers vegna eru óhreinindi undir nöglum kallaðar sorgarrendur?
  169. Mætti ég heita sama nafninu tvisvar, til dæmis Klara Klara eða Klara Malín Klara?
  170. Er eitthvað til í því að purka eða svefnpurka merki draugur?
  171. Hversu langt er spottakorn?
  172. Hvað merkir að biðja í tungum?
  173. Er til íslenskt orð yfir "nonprofit organisation?"
  174. Af hverju heitir Alþingi ekki Alþing?
  175. Er rétt mál að segja 'þegar að' og 'ef að'?
  176. Hvenær fóru Íslendingar að tala um karamellur?
  177. Hver er munurinn á því að segja þvílíkur og hvílíkur?
  178. Hver er upprunaleg merking orðsins sæluhús?
  179. Hvað þýðir 'hringaná', er það kannski nafn?
  180. Hvaðan kemur orðið skriðdreki?
  181. Hvað þýðir eiginlega kumpáni?
  182. Af hverju er forskeytið -ó notað þegar sagt er „hún á skammt eftir ólifað“?
  183. Hvernig sitja menn eftir með sárt ennið?
  184. Hvað þýðir lýsingarorðið 'ágætt' og hvernig er það notað?
  185. Er til regla sem segir hvort orð er í eintölu eða fleirtölu?
  186. Hvort á maður að skrifa þegar sendar eru upplýsingar til þriðja aðila: 'ég sendi Jónu launaseðilinn sinn' eða 'ég sendi Jónu launaseðilinn hennar'?
  187. Hvers konar prik er kjánaprik?
  188. Hvað er skálmöld og við hvaða skálm er átt?
  189. Hvaðan kemur orðið ferming, pabbi minn sem býr í Svíþjóð er oft spurður að því?
  190. Hversu löng er drykklöng stund?
  191. Hvernig á að bera í bætifláka?
  192. Hvaðan kemur orðið renus í spilamáli?
  193. Hvað er sérstakt við nöfnin Jón, Sigurður og Guðmundur sem gerir þau að algengustu karlmannsnöfnunum?
  194. Af hverju voru vistarverur manna kallaðar baðstofur?
  195. Hvað er að spekúlera og hvaðan er það komið?
  196. Móðir mín er spænsk listakona og ætlar að þýða hluta af Njáls sögu, getið þið hjálpað henni að skilja orðið gandreið?
  197. Hvaðan er heitið Kænugarður upprunnið?
  198. Er málfræðilega rétt að segja að það sé kjöt á fiski?
  199. Hvers konar „vortis“ er í orðinu innvortis?
  200. Af hverju segjum við gilli-gill þegar við kitlum lítil börn?
  201. Hvernig get ég peppað einhvern upp?
  202. Hvaða þjór gefur maður í þjórfé?
  203. Hvaðan kemur r-ið í orðinu „lánardrottinn“? Ætti það ekki að vera „lánadrottinn“, eða jafnvel „lánsdrottinn“?
  204. Hvernig er hægt að hæla einhverjum upp í hástert?
  205. Hvað þýðir að ganga á eftir einhverjum með grasið í skónum?
  206. Hver er upprunaleg merking orðsins 'utangarðs'?
  207. Hvers konar lán eru glópalán? Hvað merkir glópa-?
  208. Hvers konar brandarar eru „fimmaurabrandarar“?
  209. Nú er smá rifrildi í gangi, er til eitthvað rammíslenskt orð yfir pokann sem maður notar til að sprauta rjóma, kremi og majónesi?
  210. Hvort á að mata krókinn eða maka krókinn?
  211. Hvers konar flík er mussa og hvaðan er orðið komið?
  212. Hver er uppruni orðsins tungl? Viðlíka orð virðist ekki vera notað í skyldum málum.
  213. Hvaðan kemur orðið bíó og hvað þýðir það?
  214. Af hverju heitir vínarbrauð þessu nafni, er það komið frá Vínarborg?
  215. Hvað er átt við þegar eitthvað „skíðlogar“? Hvað þýðir þetta skíð?
  216. Hvað er að vera „forpokaður“ og hver er eiginlega uppruni orðsins? Íslensk orðsifjabók stendur hér á gati.
  217. Hvernig er hægt "að bæta úr skák" og hvaðan kemur orðatiltækið?
  218. Hvernig á 'að taka af skarið'?
  219. Er til eitthvað orð fyrir kvenkyns hrafn? Eru almennt til orð yfir karlkyns- og kvenkyns fugla?
  220. Hvaðan kemur orðið mötuneyti?
  221. Er einhver merkingarmunur á orðunum krús, mál, fantur og bolli? Ég er að læra íslensku en mér finnst þetta mjög óljóst.
  222. Hvenær er höfuðdagur?
  223. Hver er þessi „obbi“, þegar talað er um obbann af einhverju?
  224. Hvaðan er orðið gáll komið í sambandinu „þegar sá gállinn er á henni“?
  225. Eru fleirfaldstölur notaðar í fleiri tungumálum en íslensku?
  226. Hvað þýðir það að vera á sjömílnaskóm?
  227. Hvenær á maður að mæta ef manni er sagt að mæta upp úr eitt?
  228. Af hverju segja sumir „sjáustum“ en ekki „sjáumst“?
  229. Hvað þýðir mannsnafnið Órækja?
  230. Hvaða orðasambönd tengjast buxum?
  231. Hvaðan koma nafnorðin þórðargleði og þórðarverk?
  232. Hvers konar straff eru menn settir í?
  233. Hvað merkir: Margur verður af aurum api?
  234. Hvers konar gor er í gormánuði?
  235. Hvaðan kemur orðatiltækið „að seljast eins og heitar lummur“?
  236. Getið þið sagt mér hvaðan germanska tungumálið er upprunið?
  237. Ungt fólk sem ég hef átt í samskiptum við er í sífellu að kalla hvert annað sjomli og sjomla. Hvað merkir það eiginlega?
  238. Hvað eru bomsur og eru til fleiri en ein skýring á orðinu?
  239. Við hvað sýsla menn? Af hverju er sagnorðið dregið?
  240. Hvers vegna má mér ekki langa?
  241. Ég var að velta fyrir mér kynjuðum starfsheitum og titlum. Ef kona væri forseti, hvað væri eiginmaður hennar kallaður?
  242. Hvenær eru bænadagar?
  243. Hvort eru menn út eða úti um allt?
  244. Hvenær var byrjað að skrifa -ur í staðinn fyrir -r í orðum eins og maður (maðr), veður (veðr), myrkur (myrkr) og svo framvegis?
  245. Hvaðan kom orðið hetja, hver var fyrsta hetja Íslands og eru til kvenhetjur?
  246. Hver var Pálína sem hin svokölluðu Pálínuboð eru kennd við?
  247. Hvað eru oturgjöld?
  248. Hvort er Blær kvenmanns- eða karlmannsnafn?
  249. Eru bæði orðin 'valkvæmur' og 'valkvæður' til í íslenskri tungu og er einhver munur á merkingu þeirra?
  250. Hvernig ber að nota orðin hvor og hver í setningu og hvað stjórnar kyni þeirra, tölu og falli?
  251. Af hverju heitir hún kokteilsósa?
  252. Hvaðan kemur orðið bolla?
  253. Stóðu stigamenn í einhvers konar stiga?
  254. Hvað er krækiber í helvíti?
  255. Hvenær ber að nota orðið báðir og hvenær orðin hvor tveggja?
  256. Hvaða tungumál er mest talað í Evrópu?
  257. Af hverju heita vísindi þessu nafni?
  258. Hvernig eldir af degi?
  259. Hvað er hliðstætt orð?
  260. Hver er munurinn á takmarki og markmiði?
  261. Af hverju beygist nafnið Sigurþór eins og Þórir en ekki Þór?
  262. Þegar talað er um að hlé sé ótímabundið, má þá búast við að viðkomandi snúi ekki aftur úr hléinu?
  263. Hvaðan kemur orðið að laumupokast?
  264. Í gömlum landamerkjabréfum sem ég hef lesið er talað um sauðahús og beitarhús. Er munur á þessum húsum?
  265. Hver var Jakob Benediktsson og hvert var framlag hans til fræðanna?
  266. Af hverju kalla Íslendingar Hvíta-Rússland ekki Belarus eins og landið heitir?
  267. Hvað þýðir orðið mæra og í hvaða merkingu er það notað hér á landi?
  268. Hvaðan kemur málshátturinn „Barn er fyrir böli nema drengur sé og sjálfur eigi“?
  269. Ég rakst á orðið hjartlendi í texta fyrir skömmu. Ég þekki ekki þetta orð og langar að vita hvað það merkir.
  270. Er betra að vera piparsveinn en piparmey?
  271. Hvað þýðir orðið forláta, til dæmis þegar talað er um forlátabíl, og hvaðan kemur það?
  272. Hvað þýðir orðið 'öræfi', það er hvernig er það myndað?
  273. Hvaðan kemur sögnin 'að spóka sig'?
  274. Hvort er réttara að skrifa bleia eða bleyja? Hvaðan er orðið komið?
  275. Hvaðan kemur sá háttur að nota orðið skúr í karlkyni, þá þegar talað er um rigningarskúr?
  276. Hvað þýðir orðið 'svífast' sem notað er í samhenginu 'að svífast einskis' og hvaðan kemur það?
  277. Er hægt að nota forliðinn forkunn til að lýsa hlutum á neikvæðan hátt, til dæmis forkunnarljótur?
  278. Á hvaða aldri er 103 ára gamall langafi minn?
  279. Hvernig verða menn kampakátir, hvers konar kampa er átt við?
  280. Hvaða basta er átt við í punktur og basta og hver er uppruni orðasambandsins?
  281. Við tölum til dæmis um að hlutir séu kolsvartir og rósrauðir. En hver er skýringin á því að hlutir séu heiðgulir?
  282. Hvað eru vébönd?
  283. Hvaðan kemur orðasambandið „þeir sletta skyrinu sem eiga það“ og hver er merkingin í því?
  284. Hvenær er skerpla og af hverju ber mánuðurinn það nafn?
  285. Hvað er þetta kruss í þvers og kruss?
  286. Hvað er mannakorn?
  287. Á orðið biðlisti sér samheiti?
  288. Hvaðan kemur orðið kuml? Af hverju er ekki bara talað um gröf?
  289. Hvað er að vera 'gamall í hettunni' og hvaðan er orðatiltækið sprottið?
  290. Hvaða Gvend grunaði ekki og hvaðan kemur orðatiltækið?
  291. Hvað er afturkreistingur og hvaðan er orðið komið?
  292. Hvenær var stafurinn y tekinn upp á Íslandi?
  293. Af hverju er talað um að vera í sjöunda himni en ekki þeim áttunda?
  294. Er völva tökuorð?
  295. Eru til sérstakar biðilsbuxur, hvaðan kemur orðasambandið 'að vera á biðilsbuxunum'?
  296. Hvað merkir orðasambandið "að hnoða hinn þétta leir"?
  297. Hvaðan kemur orðatiltækið "sjaldan hef ég flotinu neitað"?
  298. Hvernig fá menn sér kríu og hvað kemur krían því við?
  299. Af hverju er talað um syndaseli, eru selir líklegri til að syndga en önnur dýr?
  300. Hvað er að vera kostulegur?
  301. Hvaða mál er með vexti?
  302. Eru til sérstakar reglur um umritun íslenskra stafa yfir á önnur tungumál?
  303. Hvernig tala menn undir rós?
  304. Hvaða tólfum kasta menn, hvernig er það gert og við hvað er átt?
  305. Hvers konar buxur eru hrognabuxur?
  306. Hver er lengsta setning sem hægt er að mynda með því að nota einungis skammstafanir?
  307. Hvað heitir plastið á enda skóreima?
  308. Hvað er dám og að dáma og hvenær dámar manni og hvenær ekki?
  309. Hvaðan kemur orðið dúkkulísa og hversu gamalt er það?
  310. Hver er uppruni orðsins kerling eða kelling í íslenskri tungu?
  311. Hvað þýðir orðið hlóa sem kemur fyrir í Gylfaginningu?
  312. Hver er uppruni sagnarinnar að bardúsa?
  313. Hvað er að doka við?
  314. Hvað þýðir orðið simsalabim og hvaðan er það upprunnið?
  315. Hvort lenti höggið á höfðinu eða herðunum þegar menn voru klofnir í herðar niður í Íslendingasögunum?
  316. Hvaðan kemur orðið formyrkvaður og hvenær var það fyrst notað?
  317. Hvernig eiga menn undir högg að sækja?
  318. Af hverju er sagt að eitthvað kosti kúk og kanil? Hvaðan kemur orðasambandið og hvað merkir það?
  319. Er „Eimskipafélag Íslands, óskabarn þjóðarinnar“ málsháttur?
  320. Hvernig má útskýra sögnina „að snurfusa (sig)“?
  321. Hvað merkir málshátturinn 'það eru fleiri hundar svartir en hundurinn prestsins' og hvaðan kemur hann?
  322. Hvað þýðir orðið gerpi í raun og veru og hver er uppruni þess?
  323. Hvernig kveða menn í kútinn?
  324. Hvað þýðir að eitthvað sé yfir höfuð?
  325. Ég veit hvað ófreskja er, en hvað er þá freskja?
  326. Hvernig velgir maður einhverjum undir uggum?
  327. Er nafnið Snorre upprunalegra en Snorri?
  328. Ég bý við götu í Reykjavík sem heitir Ánaland. Hvað merkir orðið og þá sérstaklega fyrri liður þess?
  329. Hvað þýðir orðið epískur sem heyrist nú oft og tíðum og hvaðan er það upprunnið?
  330. Hvaðan kemur orðatiltækið 'þetta reddast' og hvenær var það fyrst notað?
  331. Af hverju eru mánaðarnöfn ekki fallbeygð?
  332. Hvaða kyn hefur orðið skúr þegar talað er um rigningarskúr?
  333. Hvernig stinga menn tólg og hvað merkir orðasambandið?
  334. Vitið þið hvað liggur að baki orðasambandinu 'að eiga sér hauk í horni'?
  335. Heimili mitt er undirlagt af erjum vegna málfarsdeilna og því langar mig að vita hvort orðið 'harðsvífinn' sé til?
  336. Hvaðan á sögnin að djamma uppruna sinn?
  337. Hvaðan kemur orðið gósentíð, þá sérstaklega fyrri parturinn?
  338. Hvað merkir orðasambandið „von úr viti“? Til dæmis að eitthvað endist von úr viti?
  339. Hvað er „þvara“ í orðasambandinu „að standa eins og þvara“?
  340. Af hverju segja Hafnfirðingar „að ramba“ í staðinn fyrir „að vega salt“?
  341. Hvaðan kemur orðatiltækið „að sitja á hakanum“ og hver er upprunaleg merking þess?
  342. Hver er uppruni orðsins heimskur?
  343. Hvers vegna heitir himbrimi því nafni?
  344. Er orðið „mæma“ til í íslensku?
  345. Hvað heitir skaftið á sverði?
  346. Hvort segir maður: „Ég keyrði í hliðina á bílnum,“ eða: „Ég keyrði á hliðina á bílnum?“
  347. Talsverður ruglingur virðist vera í orðabókum varðandi web site og web page. Hvort er hvað?
  348. Af hverju kallast auli stundum aulabárður? Hvaðan kemur orðið?
  349. Hvaðan kemur orðalagið að vera stikk eða stikkfrí?
  350. Getur verið að orðið ananas sé komið af orðinu bananas?
  351. Hver voru algeng nöfn víkinga?
  352. Af hverju nefnast vikulokin okkar helgi en ekki vikulok eins og weekend á ensku?
  353. Why do male last names in Icelandic end with -son instead of -sonur?
  354. Af hverju kallast einmánuður þessi nafni?
  355. Hefði átt að skrifa gísl með z-u eða er tannhljóðið í gidsel síðara tíma innskeyti í dönsku?
  356. Hvað merkir nafnaendingin -þrasir?
  357. Tengist það eitthvað hjúskaparstöðu þegar sagt er að einhver sé makalaus?
  358. Hvort er réttara að nota orðin „tveggja og þriggja“ eða „tvennra og þrennra“ þegar menn vinna til verðlauna?
  359. Hvernig er hægt að fá hland fyrir hjartað?
  360. Hvernig er hægt að fara spönn frá rassi? Hvað er átt við með því?
  361. Hvað eiga menn við með orðinu tilboð? Er það listaverð eða frávik frá listaverði og hvað þá með orðið sértilboð?
  362. Hvaðan kemur orðið gardína og er rétt að nota það í samsetningunni gluggagardína?
  363. Hvernig fer rjúpan að því að rembast við staurinn?
  364. Hvaðan kemur orðið þumalputtaregla?
  365. Hvaða reytum er fólk stundum að rugla saman?
  366. Eru einhver finnsk tökuorð eða nöfn í íslensku?
  367. Hvað er átt við með sögninni að pilla? Til dæmis „að pilla sér í sturtu“ eða „pillaðu þér, ég þarf að einbeita mér!“
  368. Hverjir eru þessir gárungar?
  369. Hvað þýðir mánaðarheitið þorri og hversu gamall siður eru þorrablótin?
  370. Af hverju er orðið refskák dregið?
  371. Hvað stendur „band“ fyrir í bandbrjálaður?
  372. Af hverju hrópa menn „heyr, heyr“ þegar þeir taka undir eitthvað sem annar segir? Hvaðan er siðurinn kominn?
  373. Hvað þýðir að tilgangurinn helgi meðalið?
  374. Hvaðan kemur málshátturinn „fall er fararheill“ og hvað merkir hann?
  375. Hvernig á að fallbeygja orðið Hagkaup?
  376. Hvað á maður að áætla mörg orð á hverja mínútu þegar munnleg framsögn fer fram?
  377. Hvað merkir orðið fimbulfamb?
  378. Hvað er orðið búsáhald gamalt í málinu?
  379. Hvernig lætur maður kné fylgja kviði?
  380. Af hverju segjum við 'í morgunsárið'?
  381. Hvað er lúsalyng?
  382. Hvað þýðir lævi í orðasambandinu 'lævi blandið', í ljóðlínunni 'Surtur fer sunnan með sviga lævi' og hvað er 'lævísi'?
  383. Er til orðatiltækið 'að setja miðið hátt'? Mér finnst það hljóma betur en 'að setja markið hátt'
  384. Hvaðan kemur heitið landi á heimabruggi?
  385. Hvað merkir að ríða við einteyming?
  386. Hvenær kemur orðið prjón og sögnin að prjóna fyrst fyrir í íslensku máli eða riti?
  387. Ættu óargadýr ekki frekar að kallast óragadýr, það er dýr sem ekki hræðast neitt?
  388. Hvernig brjóta menn odd af oflæti sínu?
  389. Ég var að grúska í gamalli símaskrá frá 1941 og þar er mikið talað um símnefni, hvað er það?
  390. Af hverju renna á mann tvær grímur?
  391. Hver er uppruni orðsins drossía?
  392. Er orðatiltækið glatt á Hjalla, dregið af bænum Hjalla í Ölfusi?
  393. Hvað merkir að vera viðlátinn og við hvað er átt þegar einhver er vant við látinn?
  394. Hvernig fara menn að því að ríða baggamun?
  395. Hvað þýðir „skor“ í orðum eins og stærðfræðiskor, og hvernig er það tilkomið? Eru til samsvarandi orð í skyldum tungumálum?
  396. Stundum er sagt að einhver sé óprúttinn, en er þá líka hægt að vera prúttinn?
  397. Hvaðan er orðatiltækið „að fara fyrir ofan garð og neðan“ komið og hvað þýðir það?
  398. Hvaða merkingu hefur og hvaðan kemur „gjugg í borg“?
  399. Hvaðan kemur orðið „brjóstsykur“ og af hverju er svoleiðis sælgæti kennt við brjóst?
  400. Í íslensku er áherslan alltaf á fyrsta atkvæði orðs, eru til einhver orð í íslensku þar sem áherslan er ekki á fyrsta atkvæði?
  401. Hvernig varð orðatiltækið „Þú skalt eiga mig á fæti“ til og hvað merkir það?
  402. Hver er ber að baki og á hann bróður?
  403. Hvað merkja orðin útsuður, landsuður, útnorður og landnorður?
  404. Merkir forliðurinn/orðið steypa það sama í orðum eins og steypireiður, steypiregn, steypibað, steypa af stóli og steypihríð?
  405. Hvers konar ljón eru þeir sem eru samkvæmisljón?
  406. Hver konar niðurlög eiga menn við þegar talað er um að ráða niðurlögum elds?
  407. Hvað þýðir 'baðm' í orðinu baðmull?
  408. Af hvaða orði kemur sagnorðið að skyrpa?
  409. Hvers vegna ber síður nærfatnaður heitið föðurland?
  410. Af hverju er það kallað „að koma einhverjum fyrir kattarnef" þegar einhver er myrtur eða látinn hverfa?
  411. Hvað þýðir að einhenda sér í eitthvað?
  412. Hvað er rétt málfræði?
  413. Er Hemmert gamalt útlenskt ættarnafn og hvar var það fyrst notað?
  414. Hvað þýðir að taka einhvern í bakaríið og hvaðan kemur orðasambandið?
  415. Af hverju merkir það að gera axarskaft að klúðra einhverju?
  416. Er orðið rjúpa notað um fleira en fugl?
  417. Hvað merkir að skjóta einhverjum ref fyrir rass og hvaðan er orðasambandið komið?
  418. Hvers konar þúfu er hægt að gera að féþúfu?
  419. Hvaðan kemur kjötáleggsnafnið malakoff og hvað merkir það?
  420. Af hverju segja menn túkall á eftir sönglínunni saltkjöt og baunir?
  421. Hvaða munur er á orðunum innstæða og innistæða? Hvort orðið á maður að nota?
  422. Hvað er eiginlega dragbítur?
  423. Hvað merkir að munstra sig á skip og hver er uppruni orðatiltækisins?
  424. Hvað heitir prjónninn sem gengur úr sylgjunni inn í gatið á beltisólinni?
  425. Ég er nemandi í Bandaríkjunum og hef mikinn áhuga á íslensku. Getið þið leiðbeint mér með fallbeygingar og töluorð?
  426. Hvort eiga að vera eitt eða tvö bil á eftir punkti í texta?
  427. Hvaðan kemur orðið kölski inn í íslenska tungu?
  428. Hvaðan kemur orðatiltækið sjaldan fellur eplið langt frá eikinni?
  429. Hvert liggur batavegur? Af hverju er talað um að vera á batavegi?
  430. Hvað er gorgeir í máltækinu að vera haldinn gorgeir?
  431. Hvenær er góa og hvað þýðir orðið eiginlega?
  432. Hvað eru hálfdanarheimtur?
  433. Hvað gerði sá sem var forlíkunarmaður?
  434. Hvað eiga menn við þegar bakari er hengdur fyrir smið?
  435. Í hvað detta menn þegar þeir "detta í það"?
  436. Hversu gömul eru orðin áramót, nýársdagur, nýársnótt og gamlárskvöld?
  437. Af hverju er orðið kóngur skrifað með ó, ætti ng-reglan ekki að koma í veg fyrir það?
  438. Hvernig er hægt að hafa í fullu tré við eitthvað eða einhvern?
  439. Er til einhver Darraði eða Dörruður sem darraðadans er kenndur við?
  440. Are portmanteau words frequent in Icelandic?
  441. Hvað er að vera kauði?
  442. Fyrst margt getur farið úrskeiðis getur þá annað farið skeiðis?
  443. Af hverju er gott að hafa "undirtökin" í leik ef menn ætla sér að vinna? Væri ekki eðlilegra að menn hefðu "yfirtökin"?
  444. Hvað er að vera "strýheill"?
  445. Mig langar að vita hvort það sé vitlaust að segja að klukkan sé fimm mínútur í sjö og hvernig er þetta með að klukkan sé "gengin í " og klukkuna "vanti"?
  446. Það er hægt að skipta hlutum í tvennt, þrennt og fernt, en getum við talað um að skipta hlutum í "femnt" eða smærri einingar?
  447. Hver er uppruni íslenska orðsins "óðfluga" og hver er hugsunin á bak við það?
  448. Ég var í námi í Danmörku og útskrifaðist sem web-integrator frá Tækniskólanum í Álaborg. Er til eitthvert íslenskt orð fyrir web-integrator?
  449. Hvaða merking liggur að baki orðinu kontór í barnaleiknum sannleikurinn og kontór?
  450. Hvað er eiginlega að vera skelegggur og hvaðan kemur orðið?
  451. Hver er uppruni orðasambandins "berast á banaspjótum" og við hvað er átt?
  452. Af hverju kallast það að vera andvaka þegar maður getur ekki sofið?
  453. Hvort er réttara að segja "margt fólk" eða "mikið fólk"?
  454. Hvernig fara menn að því að berja eitthvað augum?
  455. Hvernig fara menn að því að rumpa einhverju af? Er líka sagt að rimpa?
  456. Hvað merkir orðið jafndægur?
  457. Við vinirnir erum að deila um hvort eigi að segja 'margur telur mig sig' eða 'margur telur sig mig'? Hvort er réttara?
  458. Hvert norðulandamálanna fimm líkist mest frumnorrænu?
  459. Hvað merkir "sér er nú hver lukkan" og hvaðan kemur þetta orðasamband?
  460. Hver er ástæðan fyrir því að danska talnakerfið er svo frábrugðið því sem gengur og gerist á hinum Norðurlöndunum?
  461. Hvað merkir orðið salíbuna? Er það viðurkennt íslenskt orð?
  462. Hvers konar úln er í úlnliði?
  463. Hvers vegna er skyr með y?
  464. Hvað merkir orðið bóhem?
  465. Hvað þýðir orðið gimpi?
  466. Af hverju byrjar ekkert orð á bókstafnum ð og af hverju er sagt að þ megi ekki koma fyrir inni í orði?
  467. Hvernig er hægt "að verða fyrir barðinu á einhverjum" og hvaðan kemur það orðatiltæki?
  468. Er til fjögurra atkvæða eiginnafn í íslensku?
  469. Hvað merkir "að kalla ekki allt ömmu sína" og hvaðan kemur orðatiltækið?
  470. Af hverju heitir brunahani því nafni?
  471. Hver eru fimm algengustu fornöfnin í íslensku?
  472. Af hverju kalla menn flotta bíla stundum "kagga"?
  473. Er munur á orðunum sólhvörf og sólstöður eða merkja þau það sama?
  474. Af hverju er sagt um efnafólk að það sé loðið um lófana?
  475. Hvað er átt við með orðinu gjaldkeri?
  476. Af hverju heita hesthús, fjárhús, hænsnahús og fleira eftir íbúum sínum, en svo heitir kýrhús allt í einu fjós?
  477. Af hverju er Rás 1 kölluð Gufan og stundum Gamla gufan?
  478. Hver er rétt notkun á orðasambandinu hvor annar?
  479. Af hverju eru Hafnfirðingar stundum kallaðir Gaflarar?
  480. Af hverju heitir það catwalk sem fyrirsætur ganga á?
  481. Hvaðan er orðið lúffa komið, fyrir sérstaka vettlinga?
  482. Er sú regla að hafa stóran staf í upphafi nafnorða sérþýskt fyrirbæri og af hverju stafar þetta?
  483. Hvað er merkingin í viðskeytunum -ismi og -isti, samanber módernismi og póstmódernisti?
  484. Hvaðan er orðið teika komið?
  485. Í flestum piparkökuuppskriftum er enginn pipar, nema kannski á hnífsoddi. Af hverju kallast kökurnar þá piparkökur?
  486. Hvað merkir að mæla við völu?
  487. Af hverju heita grýlukerti þessu nafni?
  488. Hvers vegna er talað um makaskipti þegar fólk skiptist á fasteignum? Í mínum huga merkir það allt annað, þ.e. að fólk skiptist beinlínis á mökum sínum!
  489. Hversu gamalt er máltækið „sá á kvölina sem á völina?“ og hvað þýðir það?
  490. Hvað merkir orðið makráður eiginlega og hvernig er það hugsað?
  491. Hvað þýðir orðið aflands ríki? Er þetta nýtt orð?
  492. Hvort á maður að segja viskustykki eða viskastykki og hvað er átt við með orðinu?
  493. Hvað merkir orðið "heljarskinn"?
  494. Hver er uppruni orðsins 'olnbogabarn' og hvað er átt við með því?
  495. Hver er þessi hvippur og hvappur sem menn fara stundum út um?
  496. Hvaða kemur það að tala um krókódílstár, hvers konar tár eru það?
  497. Hvað er átt við þegar mönnum er heitt í hamsi? Hvað merkir hams?
  498. Hvers konar róða er í orðinu róðukross?
  499. Ég lenti í hörkurifrildi við vin minn vegna orðsins 'að fíla'. Getið þið sagt okkur hver sé uppruni þess og hvort það sé íslenskt?
  500. Hvers konar ritmál er silfurstíll?
  501. Hver konar skrum fara lýðskrumarar með?
  502. Hvað er bjöllusauður?
  503. Hvenær er best að framkvæma það sem menn ætla að gera eftir dúk og disk?
  504. Hvers konar lukkupott geta menn dottið í?
  505. Hvernig tala menn í belg og biðu?
  506. Hvort er þörf á gagnsæi eða gegnsæi þegar allir hlutir eiga að liggja ljósir fyrir?
  507. Eru kýrhausar eitthvað sérstaklega skrýtnir, samanber máltækið "margt er skrýtið í kýrhausnum?"
  508. Af hverju segjum við skál! en ekki glas! þegar við lyftum glösum?
  509. Hvers vegna notum við ekki lengur gömlu íslensku nöfninn á mánuðunum og hvenær var því hætt?
  510. Hvað merkir orðið skríll og hvaðan er það komið?
  511. Hvaða reglur gilda um greiningu atkvæða í íslenskum orðum?
  512. Af hverju þarf stafsetningarreglur, af hverju má ekki bara skrifa eftir framburði?
  513. Af hverju tölum við um Holland en íbúar þess lands um Niðurlönd?
  514. Ef gift kona skilur við manninn sinn, verður hún þá aftur fröken?
  515. Hvernig troða menn marvaða og hvaðan er það orðasamband komið?
  516. Hvers konar bústólpi getur bóndi verið?
  517. Hvað orð eru notuð um kryddið msg á íslensku?
  518. Hvað merkir forna mánaðarheitið ýlir?
  519. Hvað merkir aðventa?
  520. Hvenær eru upphrópunarmerki notuð og til hvers?
  521. Hver er uppruni orðsins "mella"?
  522. Hvaða rönd er átt við þegar menn segja "í aðra röndina"?
  523. Af hverju heitir spilið bridds þessu nafni?
  524. Hvað er japl, jaml og fuður?
  525. Hvað eiga menn við með orðunum 'harkan sex'?
  526. Hvaðan kemur orðið tossi eiginlega?
  527. Standa þingmenn í eldamennsku þegar eldhúsdagsumræður fara fram?
  528. Hvað er átt við þegar menn eru að "bralla" eitthvað?
  529. Hvað merkir orðið 'óðfluga' eiginlega?
  530. Af hverju er sagt að menn séu tvítugir og sjötugir en síðan níræðir og tíræðir?
  531. Af hverju ruglar fólk stundum saman orðunum apótek og bakarí?
  532. Hvaðan kemur íslenska og forn-norska orðið 'geirvarta'?
  533. Hvaða púss er átt við þegar menn eru í sínu fínasta pússi?
  534. Er það rétt að sögnin að nenna sé aðeins til í fáum tungumálum?
  535. Hvort er réttara að skrifa Kárahnúkar eða Kárahnjúkar og eins Hvannadalshnúkur eða Hvannadalshnjúkur?
  536. Hvað merkir lýsingarorðið óhultur og er líka hægt að vera hultur?
  537. Af hverju segja menn "klukk" þegar þeir ná einhverjum í eltingaleik?
  538. Hvernig er hægt að vera aftarlega á merinni?
  539. Af hverju er orðið "bað" í nafninu baðstofa dregið? Varla vegna þess að fólk baðaðist þar.
  540. Hvað merkir orðið hamingja bókstaflega? Er það sett saman úr orðunum hamur og ungur?
  541. Hvers vegna eru höfuðbuffin kölluð "buff"?
  542. Hvaðan er orðið rússíbani komið og hvað merkir það eiginlega?
  543. Hvernig varð 'Erlendur' íslenskt karlmannsnafn? Ég er Englendingur og mér finnst undarlegt að nefna barn 'Foreign'!
  544. Er orðið "akkúrat" íslenskt? Ef ekki, hvaðan kemur það þá?
  545. Hvernig er hægt að taka sér bessaleyfi?
  546. Töluðu steinaldarmenn tungumál?
  547. Hvort stýrir sögnin að skeina, þolfalli eða þágufalli?
  548. Eru líkur á að íslenskan deyi út eins og sum önnur tungumál?
  549. Hvað af þessu er réttast að segja: tvem, tveim, eða tveimur?
  550. Hvað merkir "kíg" hjá þeim sem eru með kíghósta?
  551. Hvað er að hafa eitthvað á takteinum?
  552. Hvaða hlutverki gegna þéringar og eru þær til í öllum tungumálum?
  553. Hvaðan kemur sögnin 'að redda' einhverju?
  554. Hvaða mis og -indi er átt við hjá misindismönnum?
  555. Hvaðan er orðið 'svartagallsraus' komið og hvað merkir það?
  556. Hver er uppruni og merking orðasambandsins að vera með böggum hildar?
  557. Hvað er átt við þegar sagt er að einhvern reki í rogastans?
  558. Hvað notar venjulegur Íslendingur mörg orð á dag?
  559. Hver er uppruni orðanna hommi og lesbía?
  560. Hver er merking og uppruni orðsins "hósanna"?
  561. Hvaða 'síðkast' er átt við, þegar menn segja 'upp á síðkastið'?
  562. Hver er uppruni orðasambandsins 'að hlaupa af sér hornin', ég finn það hvergi á Google?
  563. Hvernig fara menn með fleipur?
  564. Hvaða 'mjalla' er átt við þegar menn eru ekki með öllum mjalla?
  565. Hvað merkir 'lon og don' og hvaðan kemur orðasambandið?
  566. Hvað merkir hugtakið 'orðræða' sem ég hef tekið eftir í blaðagreinum að undanförnu?
  567. Hvað er að vera krunk þegar maður er blankur?
  568. Hvað er að vera borubrattur?
  569. Hvernig á ég að malda í mó?
  570. Hvers konar glóð er átt við þegar við fáum glóðarauga?
  571. Hvaðan kemur orðið úr í merkingunni klukka?
  572. Hver er þessi rauði þráður?
  573. Hvað merkir orðið purkur hjá svefnpurkunum?
  574. Hvað er átt við með möru og tröð þegar menn fá martröð?
  575. Getið þið bent mér á annað orð yfir konukvöld?
  576. Af hverju er það kallað að 'reka við' þegar maður prumpar?
  577. Í hvaða kút hrekk ég?
  578. Hvaðan kemur orðið edrú?
  579. Hvað er þetta 'kas' þegar konur eru kasólettar?
  580. Hvaða tungumál í heiminum hefur einföldustu málfræðina?
  581. Hvaðan er orðið "slagari" komið?
  582. Hvort er réttara að skrifa 'oft og tíðum' eða 'oft á tíðum'?
  583. Hvað í ósköpunum eru 'prettir' þegar talað er um svik og pretti?
  584. Hér sit ég glorhungraður, hvað merkir þá eiginlega glor?
  585. Hvað er að vera "moldríkur"?
  586. Hver er merkingin í orðatiltækinu 'að tefla við páfann'?
  587. Hvers kyns er skurn?
  588. Á hvaða sviði málfræðinnar hafa mestar breytingar orðið frá forníslensku til dagsins í dag?
  589. Hvað er að vera af erlendu bergi brotinn?
  590. Er hægt að blóta á íslensku án þess að sækja blótsyrðin í kristindóminn?
  591. Hvað er að vera 'heill á húfi'?
  592. Af hverju fleyta menn "kerlingar"?
  593. Í hvaða lurg á ég að taka?
  594. Af hverju er það kallað "að gefa selbita" þegar gefið er högg á kinn með vísifingri sem spyrnt er frá þumli?
  595. Er rétt að fallbeygja vefsíðuheiti, vegna .is endingarinnar?
  596. Hvaðan kemur orðið doðrantur sem stundum er notað um þykkar bækur?
  597. Hvað merkir orðið 'hosiló'?
  598. Hver fann upp orðið sprell?
  599. Hver er merkingin í að 'ryðja sér til rúms'?
  600. Hver er merkingin í orðinu köflóttur?
  601. Hvað þýðir "í herrans nafni og 40" eins og Össur komst að orði þegar ný ríksstjórn tók við?
  602. Hvers vegna er talað um að vera horaður, tengist það eitthvað hori sem kemur úr nefinu?
  603. Er orðið lambskalli til í íslensku í merkingunni sviðahaus?
  604. Hvað merkir orðið fíton og hvaðan kemur það?
  605. Hestar hneggja, hundar gelta og kettir mjálma, en hvað gera til dæmis asnar, fílar, selir og gíraffar?
  606. Af hverju heita legsteinar þessu nafni?
  607. Hvað er átt við þegar sagt er "þú ert kýrfættur"?
  608. Er munur á því að segjast slátra dýri eða lóga því?
  609. Af hverju segjum við yfirleitt lambalæri en ekki lambslæri þegar við kaupum eitt læri?
  610. Hvort er réttara að tala um að ljósið hafi slokknað eða að það hafi slökknað?
  611. Er einhver munur á því 'að ganga af göflunum' og 'að ganga berserksgang'?
  612. Hvernig á að beygja heiti bókstafanna í eintölu og fleirtölu?
  613. Hvenær má ég eiga von á að öll kurl séu komin til grafar?
  614. Er orðið "varðandi" góð íslenska? Mér finnst það svo þurrt og stofnanalegt.
  615. Hver er uppruni, aldur og merking orðsins "kverúlant"?
  616. Af hverju er "etc." eitt orð en "et al." tvö orð, "et" er jú heilt orð úr latínu?
  617. Geta Rússi og Búlgari skilið tungumál hvor annars? En Pólverji og Hvítrússi?
  618. Hver er uppruni tungumála Finna og Ungverja, sem eru gjörólík öllum öðrum í Evrópu?
  619. Hvað er örverpi?
  620. Hvaða deiga láta menn síga?
  621. Hverjir sömdu allar málfræðireglur í íslensku og hvers vegna eru þær enn í gildi?
  622. Unglingar tala um að „olla“ á hjólabrettum. Gaman væri að vita hvaðan það orð kemur.
  623. Er af hverju skrifað í einu eða tveimur orðum?
  624. Hver er merking viðskeytisins -rænn?
  625. Hvaðan kemur lýsingarorðið húðlatur?
  626. Er orðatiltækið "að sofa í hausinn á sér" til?
  627. Hvaðan kemur máltækið "glöggt er gests auga(ð)", og er þessi gestur Óðinn?
  628. Hvernig elda ég grátt silfur?
  629. Hvað þýðir orðið séra?
  630. Af hverju er yfirleitt talað um stiga inni hjá manni en orðið tröppur notað um sams konar fyrirbæri utandyra?
  631. Hvers vegna er orðið þjóhnappur notað yfir rass?
  632. Hvaða tungumál ætli Nói og niðjar hans hafi talað?
  633. Hvernig er hægt að útskýra hvað fólst í Vernerslögmálinu sem málfræðingurinn Karl Adolf Verner vakti athygli á 1875?
  634. Hvaða áhrif hafði Jónas Hallgrímsson á íslenska tungu og hvað gerði hann til að vernda hana?
  635. Nánast allir fréttamenn á Íslandi tala um helmingi meira þegar þeir meina tvöfalt meira. Er það ekki rangt hjá þeim?
  636. Hvað er nostalgía?
  637. Hvaðan er það komið að kalla stelpur 'fröken fix'?
  638. Hver er uppruni orðanna í mælieiningunni "vika sjávar"?
  639. Af hverju er orðið "ort" komið?
  640. Hvað er þetta „trútt“ sem þú getur um talað?
  641. Hvers vegna notuðu Vestfirðingar "d" í stað "ð" í orðum eins og sagdi, fardu?
  642. Hvað er "flæmingi" í orðasambandinu að fara undan í flæmingi?
  643. Hvaða þýðir orðið ,,brús" sem kemur fyrir í vísunni ,,Komdu kisa mín"?
  644. Hvenær á að nota "myrkur í máli" og hvenær "ómyrkur í máli"?
  645. Um hvað snýst kenning Chomskys um allsherjarmálfræði (universal grammar)?
  646. Hvenær var upphaflega farið að nota punkta, kommur og greinaskil?
  647. Hvers vegna enda nöfn margra Brasilíumanna á -inho? Er það sambærilegt -son/-dóttir á íslensku?
  648. Er einhvers staðar á veraldarvefnum að finna skrá yfir íslensk viðskeyti og merkingu þeirra?
  649. Hvort er auðveldara, esperantó eða ídó? Hvað eiga málin sameiginlegt og hvað er ólíkt?
  650. Er mælieiningin "mörk" um þyngd nýbura séríslensk, og hvaðan kemur orðið í þessari merkingu?
  651. Gegn hvaða ritreglum íslensk máls gengur nafnið Siv?
  652. Hverjir stóðu fyrir hinni veigamiklu málhreinsistefnu á 18. og 19. öld og hvernig var henni framfylgt?
  653. Hvað er einyrki?
  654. Hvers vegna breyttist orðið hringur í armband, og fingurgull í hring?
  655. Mig bráðvantar herslumun, hvar finn ég hann?
  656. Hvað getur þú sagt mér um sögu orðsins svanasöngur?
  657. Hver er uppruni þess að lýsa undrun með upphrópun á borð við "jeeee" eða "jiiii"?
  658. Hvað þýðir að vera á kojufylliríi?
  659. Hvað er fleygletur?
  660. Hvernig er kýrillíska stafrófið sem notað er í Rússlandi?
  661. Getið þið sagt mér muninn á íslenskunni sem er töluð á Suðvesturlandi og annars staðar á landinu?
  662. Hvaðan kemur orðatiltækið "sorrý Stína"?
  663. Hvaða gönur hlaupa menn í?
  664. Hvað þýðir orðið senditík?
  665. Hvort skal segja hamborgarhryggur eða hamborgarahryggur?
  666. Er afbragð vont bragð?
  667. Hvað þýðir 'tilreiðir sér' í sálminum Heims um ból?
  668. Hvenær voru þýska og hollenska sama tungumálið?
  669. Hvers vegna segjum við að við séum á fimmtugsaldri þegar við verðum fertug?
  670. Hvaðan kemur orðatiltækið 'á elleftu stundu'?
  671. Þinns má vera Barbie ef minns má vera Súpermann. Hvers konar orð eru þetta?
  672. Hvað merkir orðið bura í orðatiltækinu 'áttu börn og buru'?
  673. Hvers vegna er eitt en ekki tvö -s í Ægisíða og Landspítali?
  674. Hvort er rétt að skrifa híbýli eða hýbýli?
  675. Hvenær verður vöðvi kjöt?
  676. Hvað merkir 'stútungskerling' og er sambærilegt orð til um karla?
  677. Af hverju er þorskur kallaður ´sá guli´?
  678. Hvað þýðir sko?
  679. Hvað merkir orðið gyðingur og hversu gamalt er það?
  680. Er „hjá-“ í „hjátrú“ skylt „hjá“ í merkingunni „nálægt“?
  681. Hvaðan kemur baskneska?
  682. Hvort varð færeyska eða íslenska til á undan?
  683. Hvaðan kemur orðið nýlenduvöruverslun?
  684. Hvernig er maður í "essinu sínu"?
  685. Hvað merkir "ginn" í orðinu "ginnkeyptur"?
  686. Hvaðan kemur orðatiltækið "þar lágu Danir í því"?
  687. Hvað er hljóðdvalarbreyting?
  688. Hvað er þessi hlunnur í "hlunnfara" og "kominn á fremsta hlunn"?
  689. Hver er uppruni orðatiltækisins "að finna fjölina sína"?
  690. Hvað þýðir "maður er manns gaman"?
  691. Hvaðan kemur orðið Frón (eins og í Ísland farsældar Frón)?
  692. Hvaðan kemur nafnorðið og sagnorðið græja?
  693. Hvort á að segja 'bar beinin' eða 'beraði beinin' og hvers vegna?
  694. Hver er uppruni orðasambandsins að finna einhvern í fjöru?
  695. Hvaða heima er átt við í orðasamböndunum "þessa heims og annars" og að "sýna einhverjum í tvo heimana"?
  696. Hver er uppruni orðsins "boar"?
  697. Er gelíska og önnur keltnesk mál af indóevrópskum málastofni?
  698. Hvers vegna er fyrsti laxinn sem einhver veiðir kallaður maríulax?
  699. Hversu gamalt er orðið kex í íslensku máli?
  700. Hver er munurinn á örlögum og forlögum?
  701. Hvaðan er orðatiltækið "Það er ekki hundrað í hættunni"?
  702. Hvaða regla gildir um það hvort fólk er statt í eða á landi (á Íslandi, í Þýskalandi)?
  703. Hver er munurinn á efnisgrein og málsgrein?
  704. Hvaðan kemur orðið "skvísa" um ungar stelpur og hver er upphafleg merking þess?
  705. Af hverju er talað um að vera eldgamall?
  706. Hvort á að segja/skrifa ungabarn eða ungbarn?
  707. Af hverju kallast hrossafluga þessu nafni?
  708. Hvað merkir örnefnið ‘Smjörbítill’ og hvaðan kemur orðið ‘bítill’?
  709. Hvaðan er upprunnið ‘að skoða eitthvað út í ystu æsar’ og hver er merkingin á bak við ‘æsar’?
  710. Hvaðan kemur orðið í "trássi" við eitthvað?
  711. Getið þið sagt mér hvað orðin áraþollur og flóapollur merkja?
  712. Hvað þýðir orðasambandið "að liggja vel við höggi" og hvernig er hægt að nota það?
  713. Hver er merking máltækisins "Að lifa eins og blóm í eggi"?
  714. Hvort er réttara að segja "Borgarfjörður eystri" eða "Borgarfjörður eystra"?
  715. Hvað merkir orðið egó á íslensku, hvaðan er það komið og hvenær var farið að nota það hérlendis?
  716. Hvað er vestfirska, hvernig lýsir hún sér og hvenær "dó" hún út?
  717. Hvað merkir hin þekkta ljóðlína „Öxar við ána“?
  718. Hvaðan kemur orðið frímerki?
  719. Hversu gamalt er orðið 'ófatlaður' sem heyrist nú æ oftar notað yfir heilbrigða einstaklinga?
  720. Hvar kemur fyrst fyrir orðatiltækið 'með lögum skal land byggja'?
  721. Móðir mín sagði að nafn mitt, Hrafn, væri fengið úr orðatiltækinu 'Guð launar fyrir hrafninn'. Hver er merking þess?
  722. Hver er uppruni orðsins dauðafæri sem til dæmis er notað í fótbolta?
  723. Geturðu frætt mig um orðið 'hlaupastelpa'?
  724. Hvers vegna segjum við "Guð hjálpi þér"?
  725. Hver er merkingin á bak við orðatiltækið ‘að hleypa í brýnnar’?
  726. Af hverju heitir hlaupár þessu nafni?
  727. Hvað þýðir orðtiltækið ‘að ganga ekki heill til skógar’?
  728. Af hverju er ekki i í sögninni mega eins og í sögninni eiga?
  729. Af hverju er sagt ryksuga en ekki ryksjúga?
  730. Hver er munurinn á skinni og hörundi og hvernig getur manni runnið kalt vatn þar á milli?
  731. Hver er uppruni orðsins felmtur eins og í "felmtri sleginn"?
  732. Hvaðan er orðið ponta komið?
  733. Er hægt að segja í einhverjum skilningi á réttri íslensku "að söðla um sig"?
  734. Eru til skráð dæmi um orðatiltækið "að fá snert af bráðkveddu"?
  735. Hvaðan kemur orðið timburmenn?
  736. Er það rétt að ekkert rími við orðin tungl og vatn?
  737. Hvað er málsgrein?
  738. Hver er uppruni orðanna hjónaband og hjón? Eru til skyld orð í öðrum tungumálum?
  739. Hvað þýðir orðið hörgur?
  740. Hvað er rót nafnorða?
  741. Hvernig er glamúrfólk?
  742. Má sérnafnið Nótt vera Nóttar í eignarfalli?
  743. Ef einhver er nirfill, hvað er hann þá?
  744. Hvað merkir orðið Glitnir og hvaðan er það upprunnið?
  745. Hefur enska orðið 'brunch' verið íslenskað?
  746. Hvað merkir orðið veislubarn sem ég sá á islendingabok.is?
  747. Hvaðan er orðatiltækið "að slá á þráðinn" komið í merkingunni að hringja í einhvern?
  748. Af hverju tala menn um peninga sem 'kall', eins og fimmhundruðkall?
  749. Voru biskupar barðir fyrr á öldum?
  750. Hvaðan kemur orðið spítali?
  751. Hvaða galli var á gjöf Njarðar?
  752. Hvað þýðir máltækið hollur er heimafenginn baggi?
  753. Hvernig er málfræðilega réttast að hlakka til?
  754. Hvort er réttara að segja augabrúnir eða augabrýr í fleirtölu?
  755. Hvað þýðir 'meinvill' í sálminum Heims um ból?
  756. Hvaðan kemur orðið 'fílapensill'?
  757. Skráir Orðabók HÍ málnotkun hlutlaust?
  758. Hvaðan kemur orðatiltækið að hvetja menn lögeggjan?
  759. Hvað merkir 'íð' í íðorðum?
  760. Af hverju er skarðið sem sumir hafa framan á hökunni kallað „pétursspor“?
  761. Af hverju draga hveitibrauðsdagar nafn sitt?
  762. Af hverju vöskum við upp en ekki niður?
  763. Why are people in Iceland not named after fish like Bleikja (arctic char) or Urriði (trout)?
  764. Hvar er hægt að finna lista yfir íslenskar þýðingar á heitum erlendra borga?
  765. Hver hefur 'marga fjöruna sopið'?
  766. Hvað merkir að vera snöfurmannlegur?
  767. Hvaðan kemur orðið ballarhaf og hvað merkir það?
  768. Við hvaða krosstré er átt þegar menn segja 'svo bregðast krosstré sem önnur tré'?
  769. Hvernig finn ég stofn sagnorða?
  770. Hvaðan er orðið krummafótur komið?
  771. Hvað þýðir að vera starsýnn og í hvaða orðflokki er orðið?
  772. Hvað er átt við þegar sagt er um stelpur að þær séu algjörar gellur?
  773. Hvað merkir að vera "á höttunum eftir einhverju"?
  774. Hvernig verður manni ekki um sel?
  775. Ég heyrði því fleygt að það væri ekki málfræðilega rangt að segja "mjúkastur" og "góðastur", heldur væri þetta gömul og úrelt stigbreyting orðanna?
  776. Eigið þið uppskrift að góðri drápu eða vísu?
  777. Hvort á að segja "gúglaði hann" eða "gúglaði honum" þegar maður leitar í Google? Og er til einhver íslensk sögn um það að gúgla?
  778. Er ekki til eitt orð á íslensku fyrir enska orðið "grandparents"?
  779. Hvaða "sneis" er í orðinu "sneisafullur"?
  780. Af hverju heitir lambhúshetta þessu nafni?
  781. Hvert er samheiti orðsins 'samheiti'?
  782. Hvaðan er orðið "dandalast" komið í þeirri merkingu að vera með einhverjum?
  783. Hvaðan kemur orðið vegasalt?
  784. Hvaða tveir heimar eru þetta í orðtakinu 'að sýna einhverjum í tvo heimana'?
  785. Hvar er þessi kunda í samkundum?
  786. Hvaðan kemur sögnin að melda og hvað merkir hún?
  787. Af hverju er sagt að menn sofi yfir sig, en ekki að þeir sofi of lengi?
  788. Hvað þýðir þetta svaka í svakalega?
  789. Hvers vegna er það kallað að bursta annað lið þegar menn sigra til dæmis 3-0?
  790. Er orðið ógnanir til?
  791. Af hverju segir maður fjörutíu en ekki fjórtíu?
  792. Af hverju segjast sumir ætla að 'troða úlfalda í gegnum nálarauga'?
  793. Hvaðan kemur orðið "renta", þegar talað er um að e-ð beri nafn með rentu?
  794. Hvað merkir 'pæling' og 'að pæla'?
  795. Hver er uppruni orðsins 'að tvínóna'?
  796. Af hverju heita einvígi ekki tvívígi, samanber enska orðið 'duel' og 'Zweikampf' á þýsku?
  797. Hvaða reglur gilda eiginlega um kommusetningu í dag?
  798. Hvað er átt við þegar fólk segir 'frá blautu barnsbeini'?
  799. Hvað þýðir 'miðvikudagur til moldar'?
  800. Í hvaða átt er humátt?
  801. Hvað þótti merkilegt við fyrstu málfræðiritgerðina?
  802. Af hverju eru salerni merkt með stöfunum WC?
  803. Eru til menningarheimar þar sem fólk er nafnlaust?
  804. Af hverju er orðið "fags" notað yfir sígarettur í Bretlandi en um homma í Bandaríkjunum?
  805. Eru til einhver séríslensk mannanöfn?
  806. Eru orðin „öðruvísi“ og „otherwise“ skyld?
  807. Rennir maður frönskum rennilás?
  808. Hvað þýðir nafnið Ku Klux Klan? Hvaðan kemur það?
  809. Espresso, expresso, espressó, expressó eða þrýstikaffi, hvaða orð á eiginlega að nota á íslensku?
  810. Hver er munurinn á fósturforeldrum og stjúpforeldrum?
  811. Hvort á að segja "að taka djúpt í árina" eða "að taka djúpt í árinni"?
  812. Er það jafn rétt málfræðilega séð að dóttir manns sé Júlíusardóttir og Júlíusdóttir?
  813. Ég er sagður sestur í helgan stein. Hvar finn ég „helga steininn“!?
  814. Hvað merkir "að troða strý" í orðaleiknum "Stebbi stóð á ströndu var að troða strý..."? Hvað var Stebbi að gera og til hvers?
  815. Hvaða stafir eru í stafalogni?
  816. Af hverju 'kallar maður ekki allt ömmu sína'?
  817. Hvað merkir 'nix' í orðasambandinu 'núll og nix'?
  818. Hvað merkir orðatiltækið 'ekki er sopið kálið þó í ausuna sé komið' og hvaðan er það komið?
  819. Af hverju segja allir „talva“ í staðinn fyrir „tölva“?
  820. Hvaðan er orðatiltækið „í gríð og erg“ komið?
  821. Hvers vegna heita þær ljósmæður?
  822. Hvað er „að vera ennþá blautur á bak við eyrun“?
  823. What is the origin of the Icelandic language?
  824. Are there rules that say when words in Icelandic should be masculine, feminine and neuter? For a foreigner it is not enough to add an article.
  825. How did the Icelandic language start?
  826. What is the shortest sentence in Icelandic to contain all the letters of the Icelandic alphabet?
  827. How many words are there in Icelandic?
  828. How many words are there in Icelandic for the devil?
  829. Af hverju er sagt að maður sé asni þegar maður gerir eitthvað heimskulegt?
  830. Hver er uppruni orðanna tékki og tékkhefti og hvers vegna eru þessi orð notuð í viðskiptum?
  831. Hvaða spaða er verið að tala um þegar menn eiga að 'halda rétt á spöðunum'?
  832. Hvað eru til mörg nöfn yfir djöfulinn á íslensku og hver eru þau?
  833. Hvort er réttara að segja keypti eða kaupti?
  834. Hvaða kú er vent þegar einhver kúvendir til dæmis skoðunum sínum?
  835. Af hverju nota Íslendingar arabíska orðið fíll um skepnuna sem flestar nágrannaþjóðir nefna elephant?
  836. Eru Íslendingar einir um að kenna sig við feður sína í stað þess að nota ættarnöfn?
  837. Hver er uppruni orðatiltækisins „of seint í rassinn gripið“?
  838. Hafa fjölmiðlar áhrif á þróun íslenskrar tungu?
  839. Hver er munurinn á að hafa i eða y í orði þar sem það heyrist ekkert öðruvísi?
  840. Hvað merkir orðið sálufélagi?
  841. Af hverju kallast bilið sem myndast milli framtannanna í efra gómi „frekjuskarð“?
  842. Hvað þýðir orðið „kerlingareldur“?
  843. Hvað merkja orðin „strjúpi“ og „drundur“?
  844. Getur köttur orðið hundblautur?
  845. Er til tíð í íslensku sem heitir skildagatíð?
  846. Af hverju er j í nafninu Freyja?
  847. Hvað er slangur gamalt fyrirbrigði?
  848. Hvaðan kemur orðatiltækið „að sleppa með skrekkinn“?
  849. Hvað þýðir að þegja þunnu hljóði og hvaðan er þetta orðatiltæki komið
  850. Hvaðan á orðatiltækið laukrétt uppruna sinn?
  851. Er til orð sem merkir að vera ekki þyrstur, eins og andheitin saddur og svangur?
  852. Hvar keypti Davíð ölið?
  853. Hver er uppruni íslenska tungumálsins?
  854. Hvað merkir orðtakið „hver og hver og vill og verður“ og hvaðan er það upprunnið?
  855. Hverjir eru kostir og gallar þess að gera ensku að tungumáli mannkynsins?
  856. Hvað þýðir INRI?
  857. Hvers vegna var norræna stundum kölluð dönsk tunga til forna?
  858. Eru önnur lönd í heiminum, fyrir utan Ísland, sem raða nöfnum eftir eiginnafni?
  859. Hvers vegna eru Heiður og Dagmar kvenmannsnöfn en Eiður og Ingimar karlmannsnöfn?
  860. Hvað þýðir orðatiltækið - að sitja undir sjö og klóra þeim áttunda á bakinu?
  861. Af hverju byrja flest orð í orðabókum á s, í pétrískri orðabók líka?
  862. Maður hefur oft heyrt orðasambandið „að vísa einhverju á bug“. Hvað merkir orðið „bugur“ ?
  863. Felst neikvæð merking í því „að eitthvað sé yfirvofandi“?
  864. Hver er sagan á bak við orðið völundarhús?
  865. Hvaðan eru orðatiltækin „að gefa undir fótinn“ og „að bíta hausinn af skömminni“ komin?
  866. Hvað þýðir orðið „mangari“ eins og í hórumangari?
  867. Af hverju má ekki skíra barnið sitt Jesús?
  868. Hver er þessi Hilmir í titlinum á íslensku þýðingunni á þriðju bókinni í Hringadróttinssögu?
  869. Hvers vegna heitir vindurinn Kári?
  870. Er alltaf rétt að nota "mundi" og "myndi" á sama hátt?
  871. Er rangt að skrifa skammstafanir án bila á milli punkta, til dæmis þegar maður skrifar t.d. eða eiga að vera bil á milli?
  872. Hvaða dilk draga mál á eftir sér?
  873. Hvað er aðjúnkt?
  874. Er orðið „blýantur“ samsett orð? Ef svo er, hvað þýðið þá „antur“?
  875. Hvað þýðir „að láta einhvern finna til tevatnsins“?
  876. Hvers vegna er talað um grasekkjur og grasekkla þegar makinn er í burtu? Hvaðan koma þessi orð?
  877. Hvaðan kemur máltækið Róm var ekki byggð á einum degi?
  878. Hvaðan merkir orðatiltækið allt kemur fyrir ekki?
  879. Hvað þýðir orðið kaldaljós?
  880. Hvað er orðið neinn, eins og þegar við segjum 'ekki neinn'?
  881. Hver er munurinn á orðatiltæki og málshætti?
  882. Hvaðan er orðið að túpera komð?
  883. Hvaða reglur gilda um notkun þrípunkta í íslensku ritmáli?
  884. Hvaðan er orðasambandið 'það kemur allt með kalda vatninu' upprunnið og hvað merkir það?
  885. Er rangt að hafa samtengingu í upphafi setningar?
  886. Orðið plebbi er í tísku núna en hvað þýðir það?
  887. Hvað merkir hver röndóttur og hvaðan kemur það?
  888. Eru til sérstök nöfn á nóttum?
  889. Hvernig urðu beygingar til í tungumálum?
  890. Hver er stysta þekkta setning á íslensku sem hefur að geyma alla bókstafi íslenska stafrófsins?
  891. Hver er uppruni orðatiltækisins að "gera einhverjum skráveifu"?
  892. Hvað heitir það sem kemur af strokleðrinu þegar strokað er út?
  893. Hvaðan kemur orðið 'brussa' um klaufskan kvenmann?
  894. Hvers vegna verður það æ algengara að samsett orð séu slitin í sundur? Til dæmis 'menntamála ráðuneyti' og 'unglinga drykkja'.
  895. Hvers vegna segjum við að það sé 'á tali'?
  896. Af hverju er stundum talað um að 'skora í bláhornið'?
  897. Hver er upphaflega hugsunin á bak við orðatiltækið að slaka á klónni?
  898. Hvers vegna tölum við um 21 barn í eintölu en 22 börn í fleirtölu?
  899. Af hverju er sagt 'þú færð börnin' þegar gefin er rest af víni?
  900. Hvenær var byrjað að rita ð á Íslandi?
  901. Er til, eða notað, samræmt hljóðritunarkerfi sem má nota fyrir öll tungumál?
  902. Hvers vegna eru Sunnlendingar svona linmæltir?
  903. Er hægt að nota orðið hollari þegar bornir eru saman tveir óhollir hlutir eins og vindlar og sígarettur?
  904. Hvaðan kemur nafnið hundasúra og af hverju er hún kennd við hunda?
  905. Hvaðan kemur orðið róni yfir drykkjumann?
  906. Hverjar eru algengustu villurnar í talaðri íslensku?
  907. Hvaða orð er hægt að lesa bæði aftur á bak og áfram?
  908. Af hverju segja menn að eitthvað "komi spánskt fyrir sjónir"?
  909. Kemur orðið "olnbogi" af öðru beini framhandleggs, öln?
  910. Hvað merkir orðasambandið 'að vera ekki um hvítt að velkja'?
  911. Hvenær á að nota í og hvenær á með staðanöfnum?
  912. Í bridds er talað um blindan og það að vera blindur. Hvers vegna ætli þetta sé? Hvað með önnur tungumál?
  913. Hvaðan kemur græni liturinn í "einum grænum hvelli"?
  914. Er ekki hæpið að segja "gefa e-m gott klapp"? Hvað með að "eyða" leyfinu sínu?
  915. Hvaðan eru orðin rétthentur og örvhentur komin?
  916. Hvað geta margir samhljóðar komið fyrir í röð í einu orði?
  917. Er orðasambandið „nú til dags” danska?
  918. Hver er uppruni orðsins kleykir og hvað þýðir það?
  919. Af hverju finnst orðið ritmálsskrá ekki í Orðabók Háskólans?
  920. Hvað merkir orðið blóri?
  921. Hvort er réttara að segja og rita pylsa eða pulsa?
  922. Hvað þýðir „á öldum ljósvakans”?
  923. Hvenær kemur orðið unglingur inn í málið?
  924. Af hverju er talað um bjarnargreiða?
  925. Hvað liggur til grundvallar nýyrðinu flaumrænn sem þýðingu á analogue?
  926. Af hverju eru buxur alltaf í fleirtölu?
  927. Af hverju eru orðið konar greint sem nafnorð?
  928. Hver notaði fyrst orðið þjóðarsál?
  929. Hvað heitir japanska fyrirbærið karaoke á íslensku?
  930. Við hvað er átt þegar sagt er „ekki verður bókvit í askana látið”?
  931. Hvaða orð eiga Íslendingar yfir snjó?
  932. Hver er upprunaleg merking orðtaksins „að falla eins og flís við rass” og af hverju er það dregið?
  933. Hvað kallast það sem fólk stingur bílbeltum í til þess að festa þau á sig?
  934. Hvers vegna er orðið testamenti viðurkennt sem íslenska?
  935. Hvernig stendur á notkun orðtakanna að 'rota rjúpur', 'draga ýsur' og 'skera hrúta'?
  936. Hvers vegna heitir hjartarsalt þessu nafni?
  937. Hvaðan koma orðin hægri og vinstri?
  938. Hvað er að klippa gull?
  939. Hvaðan kemur orðið lestrarhestur?
  940. Hver er munurinn á slettum, slangri og tökuorðum?
  941. Hvers vegna eru dansleikir auglýstir með aldurstakmarki en ekki aldurslágmarki?
  942. Hvers kyns er orðið mör?
  943. Hvaðan kemur orðið appelsína?
  944. Af hverju er sagt að eitthvað sé laukrétt og pottþétt?
  945. Er einhver munur á því að vera skrítinn eða skrýtinn?
  946. Er til fleirtala af bókstafnum A?
  947. Hvernig er orðatiltækið að 'berja í brestina' tilkomið og hvað merkir það.
  948. Er rétt íslenska að nota 'hvar' og 'hvaðan' þar sem oftast er notað 'þar sem'?
  949. Hvað þýðir orðatiltækið að "skipta sköpum"?
  950. Hvað eru mörg k í hnyk(k)ti?
  951. Er vitað hversu mikil áhrif keltneska hafði á íslensku á landnámstímanum. Eru til dæmis einhver tökuorð úr keltnesku algeng í daglegu máli?
  952. Hvernig bregður maður einhverjum í þátíð?
  953. Hvaðan er orðatiltækið að vera í essinu sínu upprunnið? Hvaða ess er átt við?
  954. Hvers vegna skrifa sumir hefi í stað hef og hefir í stað hefur? Hvor rithátturinn er eldri?
  955. Af hverju er ekki til orðmyndin 'smeið' af sögninni 'að smíða', úr því til er myndin 'beið' af 'bíða'?
  956. Varðandi orðin: "bráðger börn": Hvað þýðir -ger í þessu nýyrði? Af hverju ekki bráðgefin, bráðþroska eða eitthvað álíka?
  957. Hvað er þetta "babb" sem á það til að koma í báta?
  958. Er til einhver skýring á mismunandi merkingu orðanna herbergi, rúm, sæng og dýna á íslensku annars vegar og hins vegar hinum norrænu málunum?
  959. Hvernig stendur á því að við segjum Sigurðardóttir en Sigurðsson, þ.e. höfum tvær mismunandi eignarfallsendingar?
  960. Hver er munurinn á málfræðilegu kyni og raunkyni?
  961. Eru til reglur um það hvenær nafnorð er kk., kvk. eða hk.? Fyrir útlending dugir ekki að bæta við greini.
  962. Töluðu Danir og Íslendingar einhvern tíma sama tungumálið?
  963. Hver eru helstu rökin fyrir því að fallbeygja erlend eftirnöfn (t.d. þegar rætt er um hugmyndir Darwins) og því að láta eftirnafnið standa óbeygt?
  964. Hvers vegna er ekki hægt að beygja sögnina 'að vinna' í boðhætti?
  965. Auðnæm er ill danska
  966. Hvernig beygist sögnin að skína? Ég skín, hún skín en þú...? Og af hverju?
  967. Hvernig beygist orðið hjarta án greinis og með honum, í eintölu og fleirtölu?
  968. Hver er fyrri hluti máltækisins "...sem Krukkur spáði" og hvað merkir það?
  969. Hvaðan er orðið skæruliði komið og hvenær var það fyrst notað?
  970. Af hverju heitir fólk ekki fiskanöfnum eins og Bleikja og Urriði þegar fuglanöfn eru góð og gild, til dæmis Þröstur og Örn?
  971. Hvaðan kemur orðið lygalaupur?
  972. Af hverju er orðið skynjun dregið?
  973. Er til íslenskt orð yfir ensku sögnina juggle, það er að halda á lofti hlutum í sífelldri hreyfingu?
  974. Hvaðan kemur orðið „jól“ og úr hverju er það myndað?
  975. Af hverju er snjólausum jólum lýst sem "rauðum jólum" en ekki svörtum?
  976. Hvað er tvítala og hvaða dæmi um greinarmun tvítölu og fleirtölu finnast í nútíma íslensku?
  977. Er vitað um útbreiðslu orðanna két og smér, hinsvegar orðanna kjöt og smjör? Er fyrri orðanotkunin tengd hljóðvillu e/i, ö/u?
  978. Hvenær var byrjað að nota hástafi í upphafi setninga? Hver hóf þann rithátt og hvers vegna? Hvort eru eldri hástafir eða lágstafir ('A' eldra en 'a')?
  979. Hvers vegna er sagt: "klukkan er eitt, tvö eða þrjú," alltaf í hvorugkyni, en ekki í kvenkyni úr því að klukkan er kvenkynsorð?
  980. Hvaðan kemur orðið snuð?
  981. Hvaðan kemur orðið gler? Á sænsku talar maður til dæmis um "ett glas vatten", en orðið glas þýðir einnig gler.
  982. Hvað þýðir sögnin að kalóna? Er hún íslensk eða er til annað íslenskt orð um þetta?
  983. Hvenær var bókstafurinn 'é' tekinn upp í íslensku í stað 'je' og af hverju er 'je' enn notað í ýmsum orðum?
  984. Hver er uppruni íslensku gæsalappanna? Eru þær notaðar í öðrum ritmálum?
  985. Hvernig er málshátturinn sem byrjar svona: „Nauðsyn er nytjanna...”?
  986. Ef rétt er að segja þúsundir og hundruð, ætti þá ekki að segja ein þúsund rétt eins og eitt hundrað?
  987. Má ég segja „Farðu út í búð og keyptu fyrir mig..." eða á að segja kauptu?
  988. Er einhvers staðar til listi yfir íslensk hundanöfn?
  989. Hver er uppruni orðsins afmæli? Af hverju er ekki notað svipað orð og til dæmis í ensku og dönsku?
  990. Hvers vegna innritast fólk, til dæmis í skóla eða á sjúkrahús, en útskrifast svo ef vel gengur? Er einhver munur á rita og skrifa í þessu sambandi?
  991. Hvers vegna heitir kirkja þessu nafni?
  992. Er réttara að segja „spúla“ eða „smúla“ um að skola plan, dekk á báti eða stétt með kraftmikilli vatnsslöngu?
  993. Er til einhver skýring á því að svo ólík tungumál sem íslenska og finnska eiga það sameiginlegt að áhersla er alltaf á fyrsta atkvæði orðs?
  994. Hvað er til í því að nafnorðið peysa sé franskt að uppruna?
  995. Í hvaða orðflokki (eða orðflokkum) eru orðin plús, mínus og sinnum?
  996. Hvaðan kemur málshátturinn 'Lengi býr að fyrstu gerð'?
  997. Hverjar eru reglur með þéringar, er til dæmis hægt að þéra fólk í fleirtölu?
  998. Af hverju heita allir puttarnir fingur nema einn sem heitir TÖNG, langatöng?
  999. Hvaðan er komið slanguryrðið „steypa" í merkingunni bull eða vitleysa?
  1000. Hvernig varð íslenskan til?
  1001. Hvort á að segja „Ég þori það ekki” eða „Ég þori því ekki”?
  1002. Af hverju heitir guð „Guð”?
  1003. Fólk notar sögnina að jánka, má þá ekki nota sögnina að neinka?
  1004. Hvaðan kemur orðið póstur og hver er uppruni þess?
  1005. Hvað er Austmaður?
  1006. Hvað merkir orðatiltækið „að bregða hampi í augu einhvers”?
  1007. Hvaðan eru nafnorðin „herbergi” og „stígvél” komin?
  1008. Hvað eru að jafnaði mörg atkvæði í orði í íslensku ritmáli?
  1009. Hvað merkir orðið „göndull”?
  1010. Hvenær ber að nota hvert/eitthvert og hvenær hvað/eitthvað?
  1011. Hvað merkir það að þreyja þorra og hvaðan er það komið?
  1012. Hvort er réttara að tala um baðkar eða baðker?
  1013. Hvaðan kemur orðið patent og hvað merkir það, til dæmis þegar talað er um „patentlausn”?
  1014. Hvort er réttara að segja „það á eftir að leysa málið” eða „það er eftir að leysa málið”?
  1015. Þegar við segjum „nú er mælirinn fullur”, hvaða mæli er þá átt við?
  1016. Hver er orðaforði íslenskrar tungu og hver er orðaforði fullorðins einstaklings að jafnaði?
  1017. Af hverju þurfum við að kunna að greina öll orð í orðflokka?
  1018. Af hverju er y í íslensku en ekki bara venjulegt i?
  1019. Er til sögnin að „bambast”? Hvað þýðir hún?
  1020. Hvað eru til mörg nöfn á Íslandi?
  1021. Hvað þýðir nafnorðið „skotta”? Hvað er til í íslensku af orðum sem tengjast hári?
  1022. Af hverju heita hillur „hillur” en ekki „ujkur”?
  1023. Hvernig er sögnin að „vaxa” í 2. persónu et.?
  1024. Hvað er fylliliður?
  1025. Hvenær hófst notkun gælunafna á Íslandi?
  1026. Hvers vegna eru orðin "mamma" og "pabbi" svona svipuð í ólíkum tungumálum, til dæmis íslensku og kínversku?
  1027. Hver er frummerking nafnorðsins „synd” og hverjar eru orðsifjar þess orðs?
  1028. Hvers vegna er ekki hægt að nota orðið sexti í stað sjötti?
  1029. Af hverju má ekki segja „hann er ruglaður eins og bróðir sinn”?
  1030. Orðabók HÍ segir 'skeina sig' en er rétt að segja 'skeina sér'?
  1031. Hvaða tungumál er mest talað í heiminum í dag?
  1032. Hvernig er nafnið Dagmar í eignarfalli?
  1033. Hvernig er orðið „splúnkunýr” til komið?
  1034. Hvaðan er orðið kommóða komið?
  1035. Hvers vegna heitir normalbrauð þessu nafni?
  1036. Hver er munurinn á sultu og marmelaði?
  1037. Hvað heitir áhaldið sem notað er til að slökkva á kertum?
  1038. Hvað þýðir „hæ” og hvaðan kemur það?
  1039. Af hverju eru þeir sem búa í Þýskalandi kallaðir „Þjóðverjar”? Eru þeir eitthvað „þjóðlegri” en aðrir?
  1040. Hvað eru til mörg og hvað er hægt að setja saman mörg orð sem innihalda þríhljóða í íslensku?
  1041. Hvað er pamfíll?
  1042. Hvað getið þið sagt mér um uppruna, aldur og merkingu orðsins „tarot” og hvernig það tengist Tarotspilum?
  1043. Hvað er móðurmál?
  1044. Oft heyrist sagt í fjölmiðlum „sprengja sprakk”. Væri ekki réttara að segja „sprenging varð”?
  1045. Hvert er elsta tungumál sem enn er talað og hvert er elsta tungumál sem vitað er um?
  1046. Hvernig geta trúmál haft áhrif á tungumál þjóðar?
  1047. Hvað þýðir blótsyrðið ekkisens?
  1048. Hvaðan er orðið eykt komið? Hver er upprunaleg merking þess?
  1049. Hver er uppruni orðatiltækisins „að komast upp með eitthvað”, og af hverju er sagt „komast upp”?
  1050. Er til íslenskt orð í staðinn fyrir hálf-íslenska orðið „töffari”?
  1051. Hvert er það tungumál í heimi sem fæstir tala?
  1052. Hvað þýðir „hljóðkerfisbreyting” og hvernig er henni háttað í íslensku máli?
  1053. Hvað eru margar mállýskur í íslensku og hverjar eru þær?
  1054. Hvernig búum við til ný orð?
  1055. Hvaða aðferðum beitum við til málverndar?
  1056. Hvernig var fyrsta málfræðiritgerðin?
  1057. Hvað eru íbúar Mongólíu kallaðir?
  1058. Hvort er réttari þýðing á orðum Sesars: "Teningnum er kastað" eða "Teningunum ..."?
  1059. Hvernig beygist orðið spölur í eintölu og fleirtölu?
  1060. Hvað er það, þegar luntur er í einhverjum?
  1061. Hvað merkir orðatiltækið 'að beygja af'? Er svarið 'að gráta' eða 'beygja af leið'?
  1062. Ef maður er hálffimmtugur er maður þá 25 eða 45 ára? Hvernig er það rökstutt?
  1063. Hvort nafnið er réttara, Auðunn með tveimur n-um eða Auðun með einu n-i? Er önnur útgáfan kvenmannsnafn?
  1064. Hvaðan kemur orðtakið 'ekki baun í bala'?
  1065. Hver er uppruni orðsins mannvitsbrekka og hvar kemur það fyrst fyrir?
  1066. Hver er upprunaleg merking orðsins ofbeldi og hvaða orðum er það skylt?
  1067. Hvort á maður að segja Mexíkani eða Mexíkói?
  1068. Getur maður sagt 'klukkan er (orðin) margt?' Hvert er þá andheitið?
  1069. Er jafnrétt að nota orðið tölva og talva?
  1070. Af hverju má ekki blóta? Hver fann upp merkingu þessara orða?
  1071. Hvernig urðu orð til?
  1072. Á að segja: „Að leggja að velli“/„að leggja af velli“; „að gefnu tilefni“/„af gefnu tilefni“; „að leggja að mörkum“/„að leggja af mörkum“?
  1073. Er rangt að byrja bréf til dæmis á 'Hafnarfjörður 1. maí 2000'? Ef svo er, þá hvers vegna?
  1074. Hvað er lambalágur?
  1075. Hver er uppruni orðsins „laukur“ og hver er upprunaleg merking þess?
  1076. Hvað er nafnið Evlalía gamalt, hvað þýðir það?
  1077. Er bakborði til vinstri og stjórnborði til hægri í flugvélum eins og í skipum, þó að flugstjórinn sé til vinstri?
  1078. Hvaða tungumál eru germönsk, rómönsk og slavnesk?
  1079. Hvort er réttara að segja "góðan dag" eða "góðan daginn"? Er önnur notkunin röng?
  1080. Hvað skiptast indóevrópsk tungumál í marga flokka?
  1081. Eftir hvaða Elliða eru Elliðaár nefndar?
  1082. Hvert er enska fagheitið yfir bílamálara?
  1083. Er til fræðileg skilgreining á orðinu krummaskuð og hver er hún þá?
  1084. Hvaðan koma orð eins og rófa, skott, tagl og hali sem eru ekki til í Norðurlandamálum?
  1085. Hvort á maður að segja "þegar þér hentar" eða "þegar þig hentar"..?
  1086. Hvort er réttara að segja "kauptu" eða "keyptu"
  1087. Hvort á maður að segja: „Ég fékk þetta í láni“ / „ég fékk þetta að láni“ / „ég fékk þetta lánað“?
  1088. Getur verið að orðið klósett sé komið af orðinu closed? Hér áður fyrr voru snerlar á hurðum með þessu orði.
  1089. Er titillinn forseti tekinn úr norrænni goðafræði? Hvenær, hvernig og hvers vegna varð þetta orð fyrir valinu?
  1090. Merkir Ítalía 'land kálfanna'? Hver er uppruni nafnsins?
  1091. Hvert er algengasta nafn á Íslandi?
  1092. Af hverju hafa Danir verið kallaðir Baunar?
  1093. Nú orðið er stafurinn y ekki borinn fram 'uj' eins og forðum. Hví ekki að taka hann úr íslensku eins og með z í denn?
  1094. Hvað er mótbárur og mótbárutap?
  1095. Hvað þýðir máltækið "að bera í víurnar"?
  1096. Er vitað eftir hvaða leiðum nafn Geysis rataði sem samnafn inn í ensku, og þar með í ýmis önnur erlend tungumál?
  1097. Hvers vegna er talað um gúrkutíð þegar lítið er um að vera í fréttum?
  1098. Er rétt að segja Kúbverjar í stað Kúbanir eins og áður var gert?
  1099. Hvað er draugaverkur? Er þetta fyrirbæri til eða er þetta bara kerlingasögur?
  1100. Hvort á að skrifa fyrirfram eða fyrir fram?
  1101. Hver er uppruni orðtækisins 'rúsínan í pylsuendanum'?
  1102. Hefur orðið reisluvog fleiri en eina merkingu?
  1103. Hvað eru til mörg orð í íslensku?
  1104. Getið þið sagt mér hvernig orðið sigtimjöl (notað í bakstur) er á ensku?
  1105. Fyrir hvaða orð standa skammstafanirnar a.m. og p.m.?
  1106. Er munur á notkun sagnanna heita og nefnast?
  1107. Hvort skrifar maður 'kosning' eða 'kostning'?
  1108. Hver er uppruni karlkynsnafnorðsins stallari, og hvar kennir þess stað nú til dags?
  1109. Hver er uppruni orðsins lygamörður?
  1110. Hvers vegna hafa nafnorð kyn?
  1111. Hver er rökfræðin í því að segja að eitthvað svínvirki?
  1112. Eru fleiri stafir í íslenskum orðum en í skyldum tungumálum?
  1113. Hver er uppruni orðsins sími?
  1114. Getur nafnið Vatnar verið fyrir bæði kynin, og hvað þýðir orðið?
  1115. Hvers vegna er ekki bara eitt tungumál í heiminum?
  1116. Hvort á að segja „Hvert er gengi krónunnar?“ eða „Hvað er gengi krónunnar?“
  1117. Hvaða tungumál er talið það flóknasta í heimi og hvað eru tungumálin mörg?
  1118. Hvernig fluttist enska frá Germönum til Englendinga?
  1119. Hver er uppruni forskeytisins zim- í mannanöfnum í Evrópu?
  1120. Hvers vegna heitir auðnutittlingur þessu nafni?
  1121. Af hverju eru vettlingar ekki kallaðir handklæði og öfugt?
  1122. Er til einhver vísir að íslensku orðtakasafni á vefnum?
  1123. Hver eru 10 sjaldgæfustu nöfnin á Íslandi?
  1124. Er "vaðlaheiðarvegavinnuverkfærageymslu skúraútidyralyklakippuhringur" lengsta orð í heimi?
  1125. Hver er uppruni orðsins klám?
  1126. Hvers vegna segir maður til dæmis "út úr mínum húsum" í fleirtölu? Er einhver regla til um þetta þegar maður á bara eitt hús?
  1127. Er til eitthvert hvorugkynsorð sem er ekki eins í öllum föllum, í eintölu og fleirtölu?
  1128. Af hverju heita egg skötunnar pétursskip?
  1129. Hvað þýðir nafnið Esja?
  1130. Af hverju er stafurinn x svo mikið notaður hér á Íslandi?
  1131. Hvers vegna var bókstafurinn z svona mikið notaður á Íslandi en því svo hætt?
Sendu inn spurningu
eða

Vísindadagatalið

Ólöf Guðný Geirsdóttir

1968

Ólöf Guðný Geirsdóttir er dósent í næringarfræði við Matvæla- og næringarfræðideild HÍ. Meginviðfangsefni hennar eru næringarástand aldraðra ásamt rannsóknum á áhrifum næringar á farsæla öldrun.